77. Lang leve de antihelden!

TV/Film/Docu - Helden en anti-helden - Muziek

Als een wijf janken

Sinds mijn scheiding ben ik een stuk emotioneler geworden. Niet dat ik nu meteen als een wijf bij de eerste de beste sentimentele film begin te janken, maar ik heb zo mijn momenten.
Gisteravond was weer zo’n moment waarop ik in mijn eentje met tranen in mijn ogen op de bank lag. Aanleiding was het zien van de met een Oscar bekroonde muziekdocumentaire “Searching for Sugar Man” die ook tijdens de IDFA de publieksprijs kreeg en ik begrijp wel waarom.

Ik houd van antihelden. Van die doodnormale, aardige, onopvallende, liefst verlegen, beetje onzekere en bescheiden mensen die opeens toevallig iets fantastisch bereiken maar daar vervolgens heel gewoon onder blijven. Zonder kapsones of sterallures, maar met een prachtige vorm van nederigheid en dankbaarheid.

Behalve kippenvel en betraande ogen geven dit soort antihelden mij inspiratie en boven alles hoop. Hoop voor de goede, eerlijke, integere mensen op deze wereld en hoop voor het bestaan van rechtvaardigheid.

 

Grotere muzieklegende dan Elvis en The Beatles

“Searching for Sugar Man” is zo’n inspirerende en hoopgevende film. De documentaire gaat over de zoektocht naar de Amerikaanse folkzanger Sixto Rodriquez die begin jaren zeventig een tweetal platen met politiek geëngageerde teksten uitbrengt in de Verenigde Staten.
Ondanks dat hij door sommigen al met Bob Dylan wordt vergeleken, floppen zijn platen hopeloos waarna Rodriquez de muziek laat voor wat het is om als sloper in Detroit aan het werk te gaan (waar hij later tussendoor wel nog even filosofie studeert).
Door stom toeval  - een Amerikaans meisje laat een muziekcassette van Rodriquez horen aan haar Zuid-Afrikaanse vriend en hij en zijn vrienden vinden het prachtig en maken er kopieën van -  wordt de zanger in de jaren zeventig immens populair in het land waar de apartheid op dat moment op een hoogte-/dieptepunt zit.
Terwijl Rodriquez onwetend in Detroit woont, is hij in Zuid-Afrika inmiddels een grotere muzieklegende dan Elvis en The Beatles geworden. Omdat echter niemand in dat land weet wie Rodriquez precies is en er zelfs geruchten de ronde gaan dat hij tijdens een optreden zelfmoord zou hebben gepleegd, groeit hij uit tot een heuse mythe.
Wie wil weten hoe de zoektocht naar Rodriquez afloopt, moet de documentaire maar gaan zien. De mooie liedjes en het prachtige verhaal doen je de keiharde, egoïstische rol van de platenindustrie op de achtergrond gelukkig vergeten.

 

Just when you think things couldn't get worse

De emoties die deze film bij mij teweeg bracht, deden mij enorm denken aan die keer dat ik jaren geleden met tranen in mijn ogen Paul Potts’ auditie zag voor de Britse talentenshow Britain’s Got Talent. Als dikke, onaantrekkelijke verkoper van mobieltjes liep Potts het podium op waar je de juryleden zag denken van daar heb je weer zo’n loser die denkt dat hij een popster kan worden.

Hun monden vielen echter open van verbazing toen Potts als een ware operazanger begon te zingen. Het publiek ging compleet uit zijn dak en een jurylid sprak van een stuk koolstof dat net in een diamant was veranderd. De vriendelijke Potts ging door, won de wedstrijd maar bleef een bescheiden en dankbaar mens.

Later overkwam nog meer mensen ongeveer hetzelfde: de 47-jarige mollige huisvrouw Susan Boyle werd jaren later tweede en de verlegen, onzekere zeventienjarige jongen Jonathan Antoine won vorig jaar net niet de wedstrijd samen met zijn zestienjarige zangpartner Charlotte Jaconelli.

Pikant detail hierbij is dat toen de zeer dikke Jonathan opkwam jurylid Simon Cowell zijn buurvrouw toefluisterde: “Just when you think things couldn’t get any worse”. Zijn duidelijke vooroordeel dat dikke mensen niets zouden kunnen, werd echter keihard onderuit gehaald toen Jonathan zijn mond opendeed en de sterren van de hemel begon te zingen en de zaal en juryleden in extase bracht.

 

Uitgemolken talentenshows

Eerlijk gezegd heb ik helemaal niets met al die stomme talentenshows. Eenvoudigweg omdat er inmiddels zoveel varianten zijn dat ik door de ontelbare winnaars de talenten niet meer zie.
Maar uitgemolken of niet: elke keer als er tussen al die clichékandidaten weer een dikke, onaantrekkelijke maar o zo aardige, verlegen en bescheiden antiheld opstaat die met zijn unieke talent alle critici de mond snoert dan ga ik het filmpje toch even op YouTube bekijken. En dan weet ik nu al dat elke keer als ik ernaar kijk ik opnieuw een snotterend wijf word dat het allemaal even te veel word. Lang leve de antihelden!

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 

 

Auditie van Paul Potts bij Britain's Got Talent (2007)

Bron: YouTube

 

Auditie van Susan Boyle bij Britain's Got Talent (2009)

Bron: YouTube

 

 Auditie van Jonathan Antoine en Charlotte Jaconelli bij Britain's Got Talent (2012)
Bron: YouTube

76. Women, you can’t live with them... punt

Privé - Familie/Gezin - Puberteit - Liefde/Vriendschap

 

Join the club!

Mijn oudste puberzoon vertelde me dat hij worstelt met de liefde en onzekerheidsgevoelens. “Join the club!” had ik hem namens zijn leeftijdgenoten en de mensheid in het algemeen kunnen toewerpen, maar ik wist dat hij dat niet wilde horen. Overigens had het sowieso niet uitgemaakt wat ik tegen hem had gezegd. Overal heeft hij een weerwoord op en geen enkel advies deugt. Van wie hij dit heeft, is mij een raadsel...

 

Sixpack

De puberteit is niet mijn ding. Dat was het al niet toen ik er zelf middenin zat en dat is het nu met mijn twee puberende zoons nog steeds niet. Al dat stomme gedoe met erbij willen horen, je stoerder voordoen dan je bent, je continu zorgen maken over hoe je bij anderen overkomt en je over van alles en nog wat onzeker voelen.
Bij de jongens schijnt het nu vooral te draaien om het krijgen van een sixpack (extreem gespierde buik), want anders zijn de meiden blijkbaar niet in je geïnteresseerd. De enige associatie die een gemiddelde man van mijn leeftijd met deze term heeft, is dat hij zijn bierbuik te danken heeft aan de vele sixpacks die hij de afgelopen jaren achterover heeft geslagen. Iets wat mij overigens gelukkig bespaard is gebleven omdat ik bier smerig vind en nooit de behoefte heb gevoeld om me over die drempel heen te zetten om ergens bij te horen.

 

Anorexia

Image en uiterlijk, dat is waar het bij pubers allemaal om draait. Zelfs mijn dochter van tien voelt die druk al door vriendinnetjes die lopen te zeuren dat ze te dik zijn en toch vooral moeten afvallen. Die arme meiden hebben straks anorexia voordat ze goed en wel beseffen wat dat betekent. Eén vriendinnetje weegt nota bene amper twintig kilo en als zij haar voornemen om af te vallen doorzet, raad ik haar aan om zware kiezelstenen in haar zakken te stoppen om te voorkomen dat haar ouders haar straks als vermist moeten opgeven.

 

De liefste jongen die ze kende

Mijn zoon worstelt vooral met zijn vriendschap met een meisje waar hij al een tijd verliefd op is, maar wat niet wederzijds lijkt te zijn. Heel stoer had hij de boel opengebroken door haar met Valentijnsdag een roos te sturen. De boodschap kwam over. Ondanks dat ze heel aardig en begripvol reageerde, was het niet de reactie waarop hij had gehoopt. Ze noemde hem de liefste jongen die ze kende. Maar ze was er nog niet aan toe, of zoiets.
Daarna was er natuurlijk toch iets in hun vriendschap veranderd en mijn zoon vroeg zich nu af wat hij moest doen. Ik zei hem om te beginnen dat ik zijn actie ontzettend goed en dapper vond en dat dat veel beter was dan steeds maar met die gevoelens rond te blijven lopen.
Vervolgens gaf ik hem het advies om eerst goed te bedenken wat hij zelf wilde. Wilde hij echt alles of niets zoals hij beweerde of was de vriendschap hem daarvoor toch te dierbaar? Als hij daarover uit was, moest hij het gewoon met haar bespreekbaar maken. Zij zou zich ongetwijfeld ook ongemakkelijk voelen over de situatie en dan was het hardop uitspreken van je gevoel maar het beste wat je kon doen. Mijn zoon mompelde nog iets van dat het allemaal toch niets meer uitmaakte en liep weg.

 

Iets van een tragiek

Vanzelfsprekend leef ik ontzettend mee met mijn zoon. Maar daar komt nog bij dat ik veel van mezelf in hem herken. Ook ik werd ooit verliefd op een hele goede vriendin met dat verschil dat ik een paar jaar ouder was, niets durfde en het daarom maar jaren liet voortsudderen, het haar vervolgens op een klunzige en tactloze manier toch uiteindelijk soort van “vertelde” waarna het allemaal vrij snel over en uit was (zie column 5).

Dat ik de liefste jongen was die ze kende, zei ze niet maar waarschijnlijk dacht ze het wel. Prachtige woorden, maar gek genoeg de laatste die je als verliefde jongen wilt horen. De vriendin heb ik sindsdien overigens nooit meer gezien of gesproken, wat wel iets van een tragiek in zich draagt. 
Jaren later raakte ik als man van bijna dertig bevriend met een leuk, intelligent en creatief meisje dat elf jaar jonger was. Een meisje dat gedichten schreef, net als ik gefascineerd was door de mysterieën rondom de pyramiden en de enige vrouw waar ik ooit drie uur mee heb gebeld. Met de vorige ervaring nog in mijn achterhoofd voelde ik de bui echter al snel hangen. Ik wachtte niet eens meer af totdat ik hopeloos verliefd werd en beëindigde de vriendschap abrupt. Ook heel klunzig en ook haar heb ik nooit meer gesproken, maar in al mijn tactloosheid begreep ik mezelf wel.

 

Cheers

Mijn zoon komt er wel. Van zijn ervaringen zal hij leren, ook al is dat het laatste wat hij nu wil horen. Bovendien heeft hij het grote voordeel van het hebben van een vader die hem kan vertellen hoe je het in elk geval niet moet doen.

Ach zoon, onthoud maar wat Norm uit de comedyserie "Cheers" ooit over vrouwen zei: “Women, you can’t live with them… Punt."

 

Zei de gescheiden vader...

(zie ook column 5)

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

75. Stuur mij dan maar direct naar de hel

Actualiteit - Helden en anti-helden - Politiek/Macht - Oorlog

Gul Makai: Korenbloem

Malala Yousafzai, het Pakistaanse meisje dat in oktober vorig jaar door een Talibanstrijder door het hoofd werd geschoten maar de aanslag wonderbaarlijk overleefde, is deze week voor het eerst weer naar school gegaan. In Birmingham (Groot-Brittanië) waar ze nu samen met haar ouders en twee broertjes woont en waar ze ook is behandeld aan haar verwondingen.

Als elfjarige werd Malala (“door verdriet geraakt”!) al wereldberoemd door onder haar pseudoniem Gul Makai (“korenbloem”) een dagboek/weblog bij te houden voor de BBC over haar leven als meisje in de door de Taliban bezette Swatvallei in Noord-Pakistan.

Door Gul Makai kregen de mensen een goed beeld van de wandaden van de Taliban. Vrouwen kregen vele verboden opgelegd en scholen werden voor meisjes gesloten waardoor Malala haar droom om ooit arts te worden in duigen zag vallen. Gelukkig werd de Taliban in 2009 door het Pakistaanse leger uit de Swatvallei verdreven waarna Malala steeds meer publiekelijk naar buiten trad om zich in te zetten voor haar idealen.

 

Vol trots

Je zou maar bij een extreme groep behoren die gelooft in een God die je zal belonen als je als volwassen man gewapend op een ongewapend vijftienjarig meisje in een schoolbus vol kinderen afstapt en haar vermoordt door haar van dichtbij een kogel door het hoofd te schieten (bij de aanslag werden bovendien terloops nog twee andere meisjes neergeschoten).

Dan verwacht je dus serieus later na je dood als held in de hemel te worden binnengehaald. Waar je dan vol trots aan onwetende omstanders kunt uitleggen dat ze allemaal om jou juichen, omdat je bij leven een ongewapend vijftienjarig meisje hebt geëlimineerd. Maar niet zomaar een meisje, nee een heus gevaar voor de Islam, omdat zij het angstwekkende idee had dat ook meisjes en vrouwen recht op onderwijs zouden moeten hebben. Poeh, wat een geluk dat er nog helden bestaan die het durven op te nemen tegen dit soort duivelse meisjes...

 

Waar hemel verandert in hel en vice versa

Ik heb helemaal niets tegen geloof en gelovigen, maar waar ik toch echt begin af te haken is daar waar mensen zich gaan begeven op extreme wegen waar ze de draad een beetje beginnen kwijt te raken. Waar ze de begrippen hemel en hel en goed en kwaad niet meer van elkaar kunnen of willen onderscheiden. Waar goed opeens kwaad wordt, waar hemel verandert in hel en vice versa.
Want laten we eerlijk zijn, als de hemel die plek is waar je met open armen wordt ontvangen als je vijftienjarige meisjes doodknalt die vinden dat vrouwen ook mogen leren, stuur mij dan maar straks direct naar de hel alsjeblieft.
En voordat mensen mij gaan betichten van anti-islamitische standpunten: ik heb het hier dus over de extremisten. Of dat nou christenen, joden, boeddhisten, hindoes of moslims zijn, maakt mij geen moer uit. Ik heb het hier niet over de gelukkig vele normale gelovigen die bij God denken in termen van goed, rechtvaardig, vergevingsgezind etc.

Heldin

Ik heb eerlijk gezegd niet veel met bewonderen, helden en prijzen (zie ook column 7), maar als ik dan toch iemand als held(in) moet aanwijzen, vind ik Malala een goede keus.

Time magazine riep heel origineel Barack Obama uit tot persoon van 2012, maar ter geruststelling voor Malala zou zij met eerdere “winnaars” van deze prijs als Adolf Hitler, Jozef Stalin, Ayatollah Khomeini, Vladimir Poetin en George W. Bush ook wel een beetje misstaan in dit rijtje. Al kan hetzelfde worden gezegd over de Nobelprijs voor de Vrede waarvoor Malala is genomineerd. Wel hoop ik dat ze ‘m krijgt, want met types als Malala heb ik heel wat meer vertrouwen in het verkrijgen van echte wereldvrede dan met eerdere winnaars en “vredestichters” als Henry Kissinger, Anwar Sadat, Menachem Begin en Yasser Arafat.

 

Anne Frank

Misschien kun je Malala wel vergelijken met een ander wereldberoemd vijftienjarig meisje dat ook heldin werd door een dagboek, maar waarmee het helaas slechter afliep: Anne Frank.
Anne Frank was een buitengewoon intelligent meisje met haar (menselijke) leuke en minder leuke kanten. Het zou mij niet verbazen als Malala net zo eigenwijs en pittig is als Anne Frank schijnt te zijn geweest. De moeder van Lies Goslar, een schoolvriendinnetje van Anne, zei altijd over haar: “God weet alles. Anne weet alles beter.” Laat de Taliban deze vergelijking maar niet horen.

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie

 

Malala en Anne Frank (foto's: internet)

74. Bidden voor een paus met lef en visie

Actualiteit - Paus/Katholieke Kerk - Religie/Geloof - Oorlog

Geruchten over kwalijke rol paus

De Argentijnse kardinaal Jorge Bergoglio is amper als nieuwe paus Fransiscus I gekozen of er duiken al geruchten op dat hij een kwalijke rol zou hebben gespeeld tijdens de militaire junta van dictator Videla in de jaren 1976-1981.

Behalve het bewind te gedogen, zou de Argentijnse katholieke kerk zelfs geholpen hebben bij de bestrijding van gemeenschappelijke vijanden. Waarbij Bergoglio volgens de Argentijnse onderzoeksjournalist Horacio Verbitsky hoogstpersoonlijk betrokken zou zijn geweest bij de ontvoering en verdwijning van twee van zijn jezuïetische collega’s in 1977.

Voor een goed oordeel is het nu te vroeg. Maar misschien kun je wel de vraag opwerpen of het verstandig is om iemand tot paus te benoemen die niet alleen carrière heeft gemaakt tijdens een verwerpelijk regime maar daarbij ook nog wordt beticht van samenzwering met de toenmalige junta. Voor de behoorlijk onder vuur liggende Katholieke Kerk was op dit moment een onberispelijke paus natuurlijk prettiger geweest

Argusogen

Misschien cynisch van me, maar of dit verhaal nu klopt of niet, kijk ik sowieso altijd met argusogen naar mensen die tijdens dictatoriale regimes in grote organisaties carrière maken.
Natuurlijk kan het in het meest positieve geval gaan om dappere mensen die tactisch richting het regime braaf gedrag vertonen terwijl ze achter hun rug om wel degelijk verzet plegen. Maar de kans dat het gaat om laffe mensen die vooral aan hun eigen hachje en carrière denken en niets tegen de wil van het regime doen, acht ik groter. In het meest negatieve scenario slaat deze houding zelfs door richting samenwerken.

 

De ironie van lef

Lef is voor mij één van de belangrijkste eigenschappen die een goed leider dient te hebben. Wat mij enorm fascineert aan de combinatie leiderschap en lef is de ironie dat lef in veel gevallen (en zeker in sterk hiërarchische organisaties) nou net die eigenschap is die je beter kunt ontberen om de (hoogste) positie van een leider te bemachtigen en om een succesvolle carrière met veel geld, status en macht op te bouwen.
Neem als voorbeeld de Katholieke Kerk. Kenmerkend voor deze sterk hiërarchische en conservatieve organisatie is dat als je er carrière wilt maken je kans daarop het grootst is als je braaf doet wat er van je wordt gevraagd en verwacht. Daarbij kan het zeker geen kwaad om links en rechts af en toe wat hieltjes te likken.
Lef om je af en toe eigenwijs en kritisch buiten de gebaande paden te begeven, is met het oog op je carrière in elk geval niet aan te raden. Nadeel van dit veel voorkomende verschijnsel is echter dat als zo’n organisatie op een dag een leider met lef nodig heeft om bijvoorbeeld puin te ruimen en een andere, noodzakelijke koers in te slaan, hij niet “voorradig” is.

 

Thom Karremans en de genocide in Srebrenica

Een goed voorbeeld van zo’n falend systeem is de val van de moslimenclave Srebrenica in 1995 en de rol hierin van de toenmalige commandant van Dutchbat, luitenant-kolonel Thom Karremans.
Karremans is beroemd geworden door de videobeelden waarin hij als klein schooljongetje met knikkende knietjes en neergebogen hoofd voor meester Mladic stond. Ratko Mladic, toenmalig opperbevelhebber van de Bosnisch-Servische troepen, vertelde de nog net niet in zijn broek plassende Karremans dat hij maar naar huis moest gaan. De duizenden burgers die Dutchbat geacht werd te beschermen, kon hij met een gerust hart bij Mladic achterlaten. De afloop, een genocide waarbij ongeveer achtduizend mannen werden vermoord, is bekend.
Zonder het verloop van Karremans’ carrière te kennen, kan ik er wel naar raden: heel gemiddeld voor een ambitieuze man in het leger. Je doet braaf wat er van je wordt gevraagd en verwacht en stapje voor stapje klim je naar boven in de hiërarchische ladder. Totdat je op een dag luitenant-kolonel bent geworden en als commandant wordt uitgezonden richting Bosnië waar je er achterkomt dat je leidinggevende positie niet is voortgekomen uit getoond lef, maar eerder uit het tegendeel.
Ik ben ervan overtuigd dat als Mladic een commandant met lef tegenover zich had gehad die hem duidelijk had gemaakt dat als hij hem, zijn bataljon of de burgers ook maar één haar zou krenken dit zijn laatste actie als opperbevelhebber zou zijn geweest, er helemaal geen genocide had plaatsgevonden.

 

Verwerpelijke Videla-regime

Hopelijk voor de Katholieke Kerk komen er binnenkort bewijzen dat Bergoglio tijdens het verwerpelijke Videla-regime stiekem verzet heeft gepleegd waarmee vele mensen zijn gered. Een nieuwe paus met lef en visie, dát is wat de Katholieke Kerk op dit moment goed kan gebruiken. Ik zal ervoor bidden.

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

73. Onze wereld drijft op leugens en bedrog

Actualiteit - Liegen en bedriegen/Hypocrisie - Sport - Doping

Bekentenis dopinggebruik Michael Boogerd

Natuurlijk kan ik hier schrijven over de bekentenis van wielrenner Michael Boogerd waarin hij toegeeft dat ook hij zijn glansrijke carrière mede te danken heeft aan dopinggebruik. Maar na alle bekentenissen van de afgelopen maanden is Michael’s biecht leuker voor de statistiek dan dat het echt nieuws is.

Ongetwijfeld volgt collega Erik Dekker nu snel met een vergelijkbare bekentenis waarin ook hij waarschijnlijk zijn kinderen zal gebruiken als reden voor zijn “plotselinge” openhartigheid. Dat de heren Boogerd en (straks) Dekker hun kinderen probleemloos de rest van hun leven voorgelogen zouden hebben zo lang als de heer Lance Armstrong niet zou zijn gepakt, vergeten we voor het gemak maar even.

Onze wereld drijft op leugens en bedrog

Hoe oneerlijk en hypocriet we deze gang van zaken ook kunnen vinden, moeten we niet vergeten dat de wielerwereld natuurlijk niets meer en niets minder is dan een afspiegeling van onze hele maatschappij. De wielerwereld als oneerlijk en hypocriet bestempelen zou op zich al hypocriet zijn. Is het tenslotte niet gewoon zo dat onze hele wereld drijft op leugens en bedrog?
Stel dat het zo zou zijn dat elke keer als iemand op deze aarde een leugen vertelt er een keihard alarm zou afgaan. Wat krijg je dan voor situatie? Ik denk dat ons niets anders zou resten dan snel naar huis te hollen, de deuren dicht te doen, onze oordopjes te pakken, stil in een hoekje te gaan zitten en vooral geen televisie of internet aan te zetten. Waarbij het vervolgens heel verstandig zou zijn om meteen een aannemer te bellen voor het maken van een afspraak om je huis geluidsdicht te maken. Al zal het in zo'n wereld geen sinecure zijn om hiervoor nog een aannemer met een gaatje in zijn agenda te vinden... 
 

De waarheid op pimpen

Neem alleen al zeer belangrijke issues in ons (westerse) leven als werk, uiterlijk, relaties en materiële behoeften. Of het nou gaat om sollicitatiegesprekken, daten, reclame, politiek: alles draait om jokken, jokken en jokken. 
Natuurlijk kan men nu roepen dat dat overdreven is en we met z’n allen hooguit bezig zijn om onze positieve kwaliteiten wat meer te benadrukken en “de waarheid” een beetje op te pimpen. Maar hoe mooi je het ook formuleert, als zo’n alarm daadwerkelijk zou bestaan, zouden we al snel tot de conclusie komen dat de scheidslijn tussen de waarheid iets mooier brengen en liegen een stuk dunner is dan we beseffen.

“Waarom heeft u ervoor gekozen om bij ons bedrijf te komen solliciteren?” “Omdat ik uw bedrijf al jarenlang volg en onder de indruk ben van uw pro-actieve, resultaatgerichte en gedreven wijze van werken.”
TA-TUUT TA-TUUT TA-TUUT!
Waarheid: “Ik heb snel werk en geld nodig en toevallig kwam deze vacature langs en ook al zei het bedrijf me niets, dacht ik van misschien is dit wel wat.”

“Ik had genoeg van mijn lange haar. Wat vind je van mijn nieuwe korte kapsel?” “Ja, leuk, het maakt je een stuk jonger.”
TA-TUUT TA-TUUT TA-TUUT!
Waarheid: “Doodzonde zeg, je lijkt wel lesbisch en tien jaar ouder.”

Verkoper: “Dit prachtige fototoestel is uitermate geschikt voor het maken van kiekjes. Ik heb ‘m zelf ook.”
TA-TUUT TA-TUUT TA-TUUT!
Waarheid: “Als je alleen maar kiekjes maakt, ga je toch niet zo’n duur fototoestel kopen? Gebruik dan net als ik gewoon je mobiel.”

 

Cosmetica-industrie

Als miljoenenbusiness is de cosmetica-industrie ook een mooi voorbeeld van hoe je kunt leven van leugens. Van de honderden anti-rimpelcrèmes die er bestaan, zit er geen een bij waarvan wetenschappelijk bewijs ooit heeft aangetoond dat het werkt. Hoeveel bedrijven in hun reclames ook anders mogen beweren.
Wie zijn logisch verstand gebruikt, kan die conclusie zelf ook wel trekken. Zo beschouw ik mezelf qua uiterlijk als een gemiddelde man van mijn leeftijd. In hoeverre ik qua verzorging gemiddeld ben weet ik niet, maar ik heb in elk geval nooit iets anders gedaan dan het meest gebruikelijke: wassen, douchen, tanden poetsen en wat odorex en een geurtje op.
Zet tegenover mij een gemiddelde vrouw van dezelfde leeftijd die haar hele leven lang vele cosmetische producten heeft gebruikt en zij zal er gemiddeld geen jaartje jonger of beter uitzien dan ik. Terwijl als we de reclames zouden moeten geloven dat onmogelijk is, omdat zij er zeker vijftien jaar jonger uit zou moeten zien.

“Omdat je het waard bent!?”: My Ass! Het brengt mij terug op mijn oude stokpaardje: de mens wil geloven. En daarvoor zijn leugens nu eenmaal onontbeerlijk.

Als Michael Boogerd en de wielerwereld zich voor hun oneerlijkheid zouden moeten schamen dan lust ik er nog wel een paar. Geef mij maar zo’n alarm. Ik zou er graag een politiek debat mee volgen. In zoverre je het dan nog kunt volgen natuurlijk. Of een toespraak van Silvio Berlusconi. Of een willekeurige rechtszaak met Moszkowicz als advocaat (o nee, dat kan niet meer): “Orde in de zaal en kan iemand alsjeblieft dat alarm afzetten!”

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

  

72. Mythe of waarheid?

Privé - TV/Film/Docu - Dieren - Liegen en bedriegen/Hypocrisie

Over dierenlijken gaan

Ik ben met mijn dochter naar de film “Chimpanzee” geweest. Een Disney-documentaire over een jonge chimpansee. Klinkt leuk, maar ik ben altijd een beetje achterdochtig als het gaat om de combinatie Disney en dieren. Dat heeft een reden.

Vroeger zag ik wel eens Disney-documentaires met bijvoorbeeld een wasbeertje in de hoofdrol dat allemaal spannende avonturen beleefde waarbij hij steeds ternauwernood aan allerlei gevaren ontsnapte. Alhoewel, ontsnapte?

Jaren later zag ik hoe deze romantische Disney-documentaires tot stand kwamen. Toen bleek dat er aan zo’n film niet één schattig wasbeertje meedeed, maar veel meer. Hoeveel precies hing af van de hoeveelheid wasbeertjes dat onderweg de dood vond. Prachtig hoor zo’n shot waarin het wasbeertje net aan de klauwen van een vos ontsnapt. Jammer alleen dat de vos in het echt meestal wel beet had. Maar daarover werd niet lang getreurd: men pakte gewoon het volgende wasbeertje en begon aan Take 2.

Ja, Disney ging over (dieren) lijken maar het leverde wel romantische films én dollars op. Gelukkig maar dat Donald Duck als Disney-animatiefiguurtje dergelijke duistere manipulatiepraktijken bespaard blijft.

 

Springen lemmingen van kliffen?

Maar het kan nog gekker. Laatst kreeg ik van mijn dochter tijdens een dierenvraagspel een vraag in de categorie Mythe of Waarheid: springen lemmingen van kliffen?
Nou reken ik op het gebied van dierenkennis lemmingen niet tot mijn specialiteit, maar ik weet nog net datgene wat – naar ik aanneem - velen met mij weten over deze rare knaagdiertjes: lemmingen hebben de eigenaardige gewoonte om zich in groepen massaal van kliffen te storten alsof ze zelfmoord willen plegen. “Fout, het is een mythe”, riep mijn dochter.
Uiteraard heb ik het opgezocht. Niet omdat ik mijn dochter wantrouw of omdat ik overtuigd was van mijn gelijk, maar uit pure nieuwsgierigheid.
Het volksverhaal over springende lemmingen bestaat al heel lang. Net als konijnen wippen lemmingen er lustig op los waardoor ze al snel met overbevolking kampen en ze gedwongen worden om naar een ander leefgebied te trekken. Ongetwijfeld zal deze massale trek meer dan eens gepaard zijn gegaan met chaotische toestanden en ongelukken waarbij in het gedrang, bijvoorbeeld rondom kliffen, diverse lemmingenslachtoffers vielen te betreuren.

 

Voor alles is een oplossing

Disney vond dit volksverhaal over lemmingen dermate fascinerend dat ze deze wilde verwerken in een natuurdocumentaire over het dierenleven op de Noordpool: “White Wilderness” (1958).
Disney had echter het probleem dat de film werd opgenomen op een plek in Midden-Canada waar geen lemmingen leefden en geen kliffen waren. Maar voor alles is een oplossing moet Disney gedacht hebben. Inuit-kinderen uit Noord-Canada kregen vijfentwintig cent per gevangen lemming wat Disney enkele tientallen lemmingen opleverde. Door deze beestjes vervolgens op een met sneeuw bedekte draaischijf te zetten en ze zo te filmen, werd bij de kijker de indruk gewekt dat je naar een heuse exodus van duizenden rennende lemmingen zat te kijken.
Bij gebrek aan een klif aan zee werd een overhangende rots boven een rivier gevonden. Omdat de lemmingen echter geen suïcidale drang vertoonden om er vanaf te springen, moesten ze een handje worden “geholpen”. De arme knaagdiertjes werden zonder pardon buiten beeld van de “klif” geduwd. Het leverde prachtige dramatische beelden op. Pas in de jaren tachtig kwam het bedrog van deze nota bene met een Oscar bekroonde documentaire uit.

 

Bij Bambi werkte dat ook

En nu komt Disney dus met “Chimpanzee”. Over het jonge aapje Oscar (zou deze naam bewust zijn gekozen met het oog richting de Academy Awards?) dat zijn moeder kwijtraakt tijdens de chaos die ontstaat na een gevecht met een rivaliserende chimpanseegroep. Uiteindelijk wordt Oscar onder de hoede genomen door het alfamannetje van zijn groep, wat zeer uitzonderlijk is.  
Als straks blijkt dat Disney bij deze film heeft gesjoemeld om te scoren, kijk ik niet gek op. “Zeg, gebeurt er nog wat spectaculairs met dat aapje of hoe zit het? Met deze saaie bedoeling wordt het nooit wat met onze film. Kunnen we er niet wat dramatiek in brengen, bijvoorbeeld door zijn moeder te laten verdwijnen? Bij Bambi werkte dat ook. Of misschien kunnen we wat reuring in de tent brengen door een andere chimpanseegroep hierheen te drijven. Dat levert vast mooie beelden op.”

Veel dingen in het leven zijn niet zo authentiek en mooi als ze lijken (zie ook column 62). De vraag is echter of wij dat willen weten. Wellicht krijg ik nu haatmails van moeders die met hun kinderen deze film wilden gaan zien zonder dergelijke voorkennis. Veel plezier!

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie

 

71. Liegen en bedriegen in de hemel

Privé - Dieren - De Dood

 

Mijn absolute favoriet

Cheet is niet meer. Met tranen in mijn ogen heb ik haar moeten laten inslapen.

Cheet was een van mijn vier poezen. En niet zomaar een, maar samen met haar tweelingzusje Ly (uit te spreken als Laaj) mijn absolute favoriet. Haar hele leven van bijna zestien lentes lang heeft ze bij me gewoond. Na mijn scheiding en co-ouderschap heb ik haar zelfs meer bij me gehad dan mijn eigen drie kinderen. Cheet’s zusje Ly leeft nog, maar kijkend naar haar krakkemikkige staat vraag ik me af voor hoe lang.

 

Soms kan ik de dood wel schieten

Ja, de dood hoort bij het leven. Ik weet het. Niet voor niets zijn de meest clichématige clichés maar al te waar.

Maar waar of niet, soms kan ik de dood wel schieten. Je kunt er lang en kort over praten en het allemaal dood relativeren, maar voor mij is de dood gewoon het ergste wat er “bestaat” in het leven.

Wellicht dat mijn overtuiging hierover extra sterk is omdat ik niet gelovig ben en ik dus niet geloof in een hiernamaals waar mijn vader, moeder, Cheet en Ly mij straks staan op te wachten. Waarbij dient te worden aangetekend dat mijn moeder en Ly nog leven en de omgekeerde situatie dus ook nog tot de mogelijkheden behoort.

Maar of ik nou in de hemel opgewacht word of zelf sta te wachten, lijkt mij beide niet aannemelijk. Niet omdat ik nou zo’n slecht mens ben geweest, maar simpelweg omdat ik de kans groot acht dat als ik eenmaal dood ben en daarboven kom ik hooguit een doodlopende weg vind.

 

Cheat and Lie en Huftertje

De namen Cheet en Ly vormen een woordgrap. Net als mijn dochter ben ik gek op katten en katachtigen en voordat ik Cheet en Ly had, wist ik al dat ik de nieuwe poezen zo zou noemen. Cheet komt van cheetah/jachtluipaard en Ly van lynx of van lion/leeuw. Samen zouden ze dan klinken als liegen en bedriegen op z’n Engels: cheat and lie.

Het kan overigens nog erger: toen ik mijn ex leerde kennen, had zij een kat die Huftertje heette. Een schat van een beest dat voor mij het woord hufter een hele andere betekenis heeft gegeven.

 

Zachtaardig

Cheet heette in het Nederlands dus eigenlijk bedriegen en als ze een mens was geweest zou dat wel de slechtst denkbare, minst toepasselijke naam voor dit goudeerlijke, koddige poesje zijn geweest.

Net als mensen hebben ook katten een karakter. Cheet was net als Ly een enorm zachtaardige poes die niemand kwaad deed. Vrijwel nooit heb ik hen zien blazen of uithalen.

Ik klik goed met zachtaardige mensen en dat zal meteen verklaren waarom ik ook zo goed met Cheet en Ly klikte. Ongetwijfeld staat dit niet los van mijn eigen zachtaardige karakter. Al bezit ik ook een driftig kantje wat heel soms naar boven komt in situaties dat ik me dood erger of er een sterk gevoel van onrechtvaardigheid over me neerdaalt. Mijn zachtaardige vader had ook zo’n driftig kantje. Soms vervelend, maar soms ook heel komisch. Zeker op die momenten dat hij dan uit frustratie op zijn hand begon te bijten.

 

Oprechte liefde tussen mens en dier

Tussen Cheet en mij voelde ik oprechte liefde. Wie beweert dat dat tussen dier en mens niet kan bestaan, mist gevoel of heeft nooit een huisdier gehad.

Natuurlijk kun je stellen dat een poes iedereen aardig vindt die haar voedt en dat haar liefde voor jou dus door de maag gaat. Maar ik denk dat als ik op een dag mijn kinderen niet meer voed hun liefde voor mij ook snel over zal zijn.

Dat katten echt van je houden, merk je al aan hun leukste eigenschap: spinnen. Ook al weet ik dat katten ook kunnen spinnen als ze bijvoorbeeld pijn hebben en de wetenschap er nog niet uit is wat de precieze functie ervan is, hoef je geen wetenschapper te zijn om te zien dat katten vooral spinnen als teken van affectie. Als ik alleen al keek naar Cheet en ik maakte een fluitend geluidje dan begon ze al vrolijk te spinnen.

 

Toch zou het mooi zijn als er een hemel bestaat zoals in het boek “De gebroeders Leeuwenhart” van Astrid Lindgren. Jonathan vertelt hierin aan zijn broertje Karel (“Kruimel”) dat hun paarden Grim en Fjalar dood zijn en op hen staan te wachten in Appeldal in (de hemel) Nangilima. Liegen en bedriegen in de hemel die mij staan op te wachten; het zou wat zijn...

 

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

  

Cheet (Foto's: Tonko)

 

70. Et tu Gerardus?

Actualiteit en privé - Pestgedrag - Zelfmoord

Dag Tegen Pesten

Pestgedrag en zelfmoord; ook in de afgelopen weken was deze combinatie weer in het nieuws. Een dag nadat de KRO en BNN op 5 februari de thema-avond “Dag Tegen Pesten” uitzonden, verdween in Wassenaar de dertienjarige Anass Aouragh. Een dag later werd hij dood in een bos gevonden. Zelfmoord luidde de conclusie van het onderzoek.

Pijnlijk is dat de vader van Anass niet gelooft, of misschien niet wil geloven, dat zijn zoon zelfmoord heeft gepleegd. Wat er precies ook is gebeurd, wel is duidelijk dat Anass een afwijkende jongen was die op school werd gepest.

Hoog opgetrokken broeken

Toen ik jong was, had ik al medelijden met kinderen die gepest werden. Vanuit dit empathische gevoel raakte ik op de lagere school bevriend met Gerard. Ondanks dat ik niet denk dat hij zijn schooltijd als een hel heeft beschouwd, werd Gerard gepest. Zoals wel vaker met gepeste kinderen had hij er een geschikt profiel voor: enig kind, geadopteerd, kwetsbaar, motorisch vergelijkbaar met mister Bean en alsof dat niet al erg genoeg was, liet zijn moeder hem van die hoog opgetrokken broeken dragen.
Als ik met gym kinderen mocht uitkiezen, koos ik Gerard uit omdat hij anders zo zielig als laatste overbleef. Als ik in de pauze ging duivenringen (variant op knikkeren), won ik wel eens wat voor hem omdat hij het niet zo goed kon.
Het is dat de katholieke kerk geen beschermheilige voor de gepeste kinderen op aarde kende anders had moeder Theresa afgunstig moeten toezien hoe ik er met die begerenswaardige titel vandoor ging.
Heilig of niet, wellicht speelde er naast mijn altruïstische houding onbewust nog een simpelere factor een rol: herkenning. Ook ik week af van het gemiddelde. Iets wat mij overigens pas later op de middelbare school echt duidelijk werd. Ik hoorde nergens bij, werd een enorme einzelgänger maar had één geluk: ik viel niet op. Gepest ben ik dan ook nooit, want daarvoor is en blijft opvallen de belangrijkste voorwaarde.

 

Een raadsel

Jaren later kwam ik Gerard nog tegen op een schoolreünie. Apart, want op schoolreünies zul je mij nooit tegenkomen. Maar voor deze had ik een uitzondering gemaakt aangezien ik aan mijn tijd op deze basisschool best leuke herinneringen had overgehouden.

Twee pikante details vielen op. Ten eerste dat Gerard niet alleen gekomen was, maar hij ook nog eens had meegeholpen om de reünie te organiseren. Een raadsel waar de psychologie ongetwijfeld een interessante verklaring voor zal hebben. Misschien was het zijn manier om een definitieve streep door zijn verleden als gepest kind te zetten en verklaarde dat meteen het tweede pikante detail: Gerard herkende mij niet. Of misschien wilde hij me niet herkennen? Behalve dat ik er best om kon lachen, zou ik liegen als ik zou beweren er niet enigszins beledigd door te zijn: Et tu, Gerardus?

 

Filosoof Alain de Botton

In het filosofisch televisieprogramma “Dus ik ben” van Stine Jensen zei de Britse filosoof Alain de Botton ooit dat de mens, met al zijn drang naar status, macht en geld, in feite alleen maar uit is op het verkrijgen van liefde, waardering en respect.
Geef mensen de keus tussen een goed betaalde baan met weinig waardering en respect of geen baan en weinig geld maar met alle liefde en respect van iedereen om je heen en de meesten zullen zonder twijfel kiezen voor de laatste, aldus De Botton.

 

Angst om buiten de boot te vallen

Helaas is het niet alleen positief gedrag waarmee mensen respect trachten af te dwingen bij anderen. Pesters zijn daar een goed voorbeeld van. Ironisch genoeg zijn ook zij eigenlijk alleen maar druk bezig met het afdwingen van waardering en respect bij hun omgeving. Op een zeer negatieve wijze die ten koste gaat van weerloze derden weliswaar, maar het principe is hetzelfde.
Een interessante vraag is of ze met dit pestgedrag het respect krijgen waar ze op uit zijn. Aan de ene kant wel, omdat ze genoeg medestanders krijgen die erom lachen, het aanmoedigen en er zelf aan meedoen. Aan de andere kant niet, omdat de meeste meelopers alleen maar uit angst handelen. Angst om anders zelf buiten de boot te vallen en niet gewaardeerd te worden.
Ironisch rondom het thema pesten is en blijft dat degenen die het meest bezig zijn met het verkrijgen van respect het het minst verdienen én vica versa. Voor Gerard had ik alle respect: hij bleef ondanks alles gewoon zichzelf. Wel jammer voor mijn ego alleen dat hij me niet herkende. Over het zoeken naar waardering gesproken…

 

Tonko

 

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.



69. Experience is simply the name we give our mistakes

Actualiteit - Religie en geloof - Seksueel misbruik

De paus stopt ermee

De huidige paus Benedictus XVI stopt ermee. Mijn column eind december betekende voor hem waarschijnlijk de druppel tot het nemen van dit besluit. Niet alleen de paus nam deze week een dergelijk besluit. Ook rolstoeltennisster Esther Vergeer gaf aan met onmiddellijke ingang te stoppen.

Contrast

Wat een contrast. Vergeer is 31 jaar, in de bloei van haar leven en ze wordt algemeen beschouwd als een levende legende binnen de gehandicaptensport: alleen al in de single behaalde ze 39 grandslamoverwinningen, vier gouden medailles bij de Paralympics en sinds 2003 is ze ook nog eens maar liefst 470 (!) wedstrijden achter elkaar ongeslagen. Vergeer wenst niet te wachten tot het minder gaat en ze partijen begint te verliezen en stopt dus gewoon op haar hoogtepunt.
Over de 85-jarige paus Benedictus XVI kunnen we het allemaal eens zijn dat die niet bepaald in de bloei van zijn leven is; integendeel. Schrale troost voor hem is dat dat voor vrijwel al zijn voorgangers gold en wel om de eenvoudige reden dat dat inherent is aan deze functie waarop men pas op hoge leeftijd kans maakt.

Ongetwijfeld zal Benedictus in zijn leven ook zijn hoogtepunten hebben gehad, maar die zullen vooral stammen uit de tijd dat hij nog als Joseph Aloisius Ratzinger door het leven ging. Ook kunnen we allemaal gerust vaststellen dat deze paus noch als levende noch als dode legende de geschiedenis zal ingaan. Om in sporttermen te spreken: zijn carrière werd niet bepaald gekenmerkt door het aan elkaar rijgen van overwinningen.
Al heeft Benedictus wat mij betreft kansen genoeg gehad om zichzelf onsterfelijk te maken. Daarvoor had hij “alleen maar” even de eerste paus moeten worden die openlijk, zelfkritisch en met keiharde hand eens en voor altijd afrekende met het kindermisbruik en alle schandalen in zijn kerk. De hand in eigen boezem steken (in plaats van die in andermans) en stoppen met alles steeds maar weer met de bisschopsmantel der liefde bedekken. Weg met de hypocrisie en het stilzwijgen; leve de waarheid!

 

Illusie

Helaas moeten we concluderen dat een Katholieke Kerk zonder kindermisbruik hetzelfde is als een Tour de France zonder doping: een illusie. Zeker zo lang als dergelijke organisaties van bovenaf nergens de oprechte intentie tonen om de problemen bij de wortels aan te pakken. Wat overigens natuurlijk niet meevalt als die wortels juist vaak bovenin te vinden zijn. Macht corrumpeert, schreef ik al terecht in mijn vorige column.

 

Lef en moed

Eén ding aan Benedictus XVI bevalt mij echter wel en dat is zijn Outside-the-Box (vreselijke modeterm inmiddels)-achtige actie om zijn functie al bij leven neer te leggen. Iets wat indruist tegen de ongeschreven wet dat een paus tot zijn dood zijn functie dient uit te oefenen.
Erkennen dat je op je 85e de kracht niet meer hebt om de verantwoordelijkheden te dragen en dus feitelijk ervoor uitkomen dat je simpelweg te oud bent, is een teken van lef en moed. Daar kunnen veel hoogbejaarde opvolgers alvast een puntje aan zuigen, al is dat hier misschien een wat ongelukkige uitdrukking.
Hopelijk inspireert Benedictus’ actie andere kardinalen om ook een keer Outside-the-Box te stappen. Wat bijvoorbeeld te denken van het lumineuze idee om eens niet zo’n oude vent als paus te gaan kiezen, maar gewoon een jonge kardinaal in zijn beste jaren?

 

Hoop ervaring

Ervaring vind ik persoonlijk maar een overgewaardeerde term. Ervan uitgaande dat ervaring met de jaren komt, zou dit betekenen dat de beste werklui per definitie altijd aan wal staan: de hoogbejaarde gepensioneerde senioren.

Mijn God, wat zou het mooi zijn als we allemaal onze hoogtepunten beleven op die leeftijd. Maar ik geloof toch echt niet dat Esther Vergeer op haar tachtigste nog veel furore als rolstoeltennisster zal maken. De Ierse schrijver Oscar Wilde verwoordde het ooit mooi: “Experience is simply the name we give our mistakes.”

 

Wat dat betreft had Benedictus inderdaad een hoop ervaring.

(zie ook columns 56 en 60)

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 

Foto links internet, foto rechts: Tonko

 

68. Ook Hare Majesteit laat gewoon winden

Actualiteit - Monarchie - Animal Farm

Huilen om aftreden Beatrix

Mijn moeder moest huilen toen koningin Beatrix haar aftreden aankondigde. “Dat dacht ik wel”, zei ik tegen haar. Niet omdat mijn moeder zo snel huilt, maar omdat ze net als veel senioren iets met het koningshuis heeft. Mij doet het overigens helemaal niets. Als kind al vond ik de monarchie maar onzin. Een anarchist noemde mijn vader me wel eens.

Nog steeds heb ik uitgesproken meningen, maar inmiddels ben ook ik ouder en wijzer én genuanceerder geworden. Was ik vroeger alleen rebels en anarchistisch, nu laat ik deze karaktereigenschappen gepaard gaan met een gezond realiteitsbesef.

Animal Farm

Ondanks dat een geweldloze, vredelievende, respectvolle maatschappij zonder macht en autoriteit nog steeds mijn ideale wereld is, besef ik heel goed dat zo’n anarchistische samenleving een illusie is.
Waarom dat een illusie is, werd ooit prachtig door George Orwell uiteengezet in zijn meesterlijke persiflage op de Russische Revolutie: Animal Farm (1945). Centraal in dit geweldige boek staat het gegeven dat het streven van de mens naar de ideale maatschappij altijd tot mislukken gedoemd zal zijn.
Het verhaal in het kort: een boer regeert met harde hand op zijn boerderij over de dieren die dat zat worden, in opstand komen en de boer verjagen. Vervolgens nemen de dieren zich voor om de boerderij op een eerlijke en rechtvaardige manier te gaan runnen. Hiervoor stellen ze een aantal regels op waaraan alle dieren zich moeten houden. De bekendste regel schrijven ze op de schuur en deze luidt: “Everyone is equal”.
Helaas loopt het niet zoals de dieren hoopten. De varkens nemen stap voor stap de macht in handen en gaan zich steeds meer gedragen als dictators, waarbij ze en passant ook de regels naar hun poot zetten. De heilige regel “Everyone is equal" wordt door de machtsbeluste varkens subtiel veranderd en uitgebreid tot: “Everyone is equal… but some are more equal than others”. Uiteindelijk verandert er op de boerderij feitelijk niets ten goede. De dictator is verjaagd, lang leve de nieuwe dictators!

Briljant bedacht en maar al te waar, want zo werkte het bij de Russische Revolutie en bij vele andere machtswisselingen vroeger, nu en in de toekomst. Hoeveel dictators zijn niet ooit als een bevrijder begonnen?
Animal Farm valt in feite goed samen hoe de mensheid in elkaar zit als er macht bij komt kijken. Macht corrumpeert. Vooral omdat degenen die naar macht hunkeren, het meest geneigd zullen zijn deze te misbruiken.

 

Waxinelichthoudergooier

Omdat ons koningshuis gelukkig geen enkele macht heeft, heb ik geen enkel bezwaar tegen de monarchie.
Zelfs de grootste tegenstanders kunnen niet ontkennen dat het koningshuis symbolisch gezien een hele belangrijke en verbindende rol speelt binnen ons land. De Oranjes zijn uitermate populair en waarom dan nog aan de monarchie tornen?
Dus kom maar op met die gouden koets en misschien gooi ik er dan nog een keer uit balorigheid mijn stropdas tegenaan. Als eerbetoog aan wijlen prins Claus met zijn toenmalige protest tegen het keurslijf. Wellicht dat ik met een dergelijke actie de twee jaar celstraf van de waxinelichthoudergooier kan overtreffen.
De beste man had beter iemand zwaar kunnen mishandelen want dan was hij sneller vrij geweest. Bespottelijk natuurlijk, aangezien dit het zoveelste voorbeeld is van het gegeven dat als het gaat om mensen met veel status, macht en rijkdom - zoals in dit geval uit ons Koningshuis - het altijd zo zal zijn dat some nu eenmaal more equal zijn than others.     

 

Bedenkingen

Uiteraard zal ik over een aantal zaken rond de monarchie wel altijd mijn bedenkingen blijven hebben. Zo zijn de jaarlijkse kosten van het Koningshuis voor 2013 met een paar ton verhoogd naar veertig miljoen euro en vraag ik me af of dat niet met iets minder kan. Zeker in deze crisistijd waarin er zelfs bankiers zijn die hun eigen loonsverhoging (dan wel bonussen) weigeren. Om die weliswaar vervolgens via bonussen (dan wel loonsverhoging) weer ruimschoots te compenseren, maar toch.
Ik begrijp best dat als je de pech hebt om koning(in) te zijn je dat in de vorm van een boel geld gecompenseerd wilt zien. Maar een kostenplaatje van veertig miljoen?

 

Irritant geslijm

Toch zou ik voor geen goud met Willem-Alexander willen ruilen.  Het gebrek aan privacy, de vele sociale verplichtingen, het eeuwige handjes schudden, het voortdurende toneelspel, het irritante geslijm van iedereen enkel en alleen maar omdat je toevallig de zoon van een koningin bent en niet van een schooljuf of verkoopster; de ontelbare jaknikkers om je heen enzovoort; ik moet er niet aan denken! Om nog maar te zwijgen van de heftige vermoeiende discussies die ik als koning zou hebben met mijn schoonvader die allesbehalve schoon maar juist o zo smerig en fout is geweest.
Voor mijn moeder en velen met haar geldt ongetwijfeld dat iedereen gelijk is, maar dat koning(inn)en net iets meer gelijk zijn dan anderen. Het kleine, dwarse, anarchistische knulletje zit nog steeds in mij om daar tegenin te gaan: ook Hare Majesteit laat gewoon winden...

Lang leve de nieuwe koning!

 

Tonko

 

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 

George Orwell: Animal Farm (1945) Foto's: internet

 

67. Falende en blunderende rechters

Actualiteit - Rechtspraak - (On)Rechtvaardigheid - Goed/Kwaad

Slavernij

Net gelezen: Bosnische man tot twee jaar cel veroordeeld omdat hij een Duits meisje van haar dertiende tot negentiende als slavin had gebruikt. Het meisje sliep in een stal, at varkensvoer, verrichtte zwaar lichamelijk werk en werd regelmatig seksueel misbruikt. Toen ze werd ontdekt, woog ze nog maar veertig kilo en had ze overal wonden.

Ik zal niet zeggen dat de rechter met deze uitspraak de slavernij nieuw leven heeft ingeblazen, maar veel scheelt het natuurlijk niet. De uitspraak zal kwaadaardige mannen met vergelijkbare plannetjes er in elk geval niet van weerhouden om ermee door te gaan. Integendeel, want met zulke bespottelijke lage straffen is het het risico altijd waard. De rechter had zijn dag zeker niet. En dan druk ik mij héél erg netjes uit.

 

Stalin

Ik verbaas en erger me al mijn hele leven over de rechtspraak. Als kind werd ik al kwaad als ik hoorde dat een oorlogsmisdadiger die verantwoordelijk was voor de dood van duizenden joden en er met een gevangenisstraf van zeven jaar vanaf kwam.

Ondanks dat ik begrijp dat je bij moord behalve naar het aantal slachtoffers ook goed naar de context moet kijken, mag het toch niet zo zijn dat naarmate er meer slachtoffers zijn de aantallen er minder toe doen. Misschien ligt het aan mij, maar ik vind verantwoordelijk zijn voor de moord op tienduizend mensen toch altijd nóg erger dan dat je er eigenhandig dertig hebt omgebracht.

Het doet mij denken aan een beroemde uitspraak van Stalin: “Eén dode is een tragedie, een miljoen doden is statistiek.”

 

Opzettelijke fouten en blunders

Dat de rechtspraak af en toe van geen kanten deugt en falende en blunderende rechters daar nu eenmaal bij horen, is simpel verklaarbaar. Overal waar mensen zijn, worden fouten gemaakt. En overal waar mensen zijn, heb je goede en betrouwbare én slechte en onbetrouwbare individuen. Op welk niveau dan ook. Dus óók op juridisch niveau, waar genoeg voorbeelden te geven zijn van wel of niet opzettelijke fouten en blunders waarbij schuldigen werden vrijgepleit en onschuldigen de doodstraf kregen.
Ook rechters zijn gewone mensen met bijbehorende zwakheden. Zo wees een onderzoek in Israël in 2011 uit dat rechters milder straften na een lunchpauze dan vlak daarvoor. Gechargeerde conclusie: hoe hongeriger ze letterlijk waren, hoe chagrijniger ze werden en hoe meer de verdachten ervan langs kregen.
Ondanks dat het geen waterdicht onderzoek betreft, geloof ik gerust dat er een kern van waarheid in zit. Als een rechter ‘s avonds flinke ruzie met zijn vrouw heeft gehad en hij letterlijk en figuurlijk geen bevredigende nacht heeft beleefd, bestaat er altijd een kans dat hij bewust dan wel onbewust zijn humeur laat meespelen in het geven van een oordeel de volgende ochtend op kantoor.

 

Een illusie

Natuurlijk hoort dat niet en dienen rechters ten alle tijden objectief te zijn. Maar zo kun je van bijvoorbeeld politiemensen, priesters, advocaten en artsen ook zeggen dat ze altijd eerlijk en integer horen te zijn. Maar dat dat een illusie is, lijkt mij een overbodige opmerking.

Helaas, want wat zou het toch mooi zijn als daar waar de belangen het grootst zijn en soms het verschil tussen leven en dood wordt gemaakt (door machthebbers, rechters, politie, artsen etc.), genoemde eigenschappen het meest aanwezig zijn.
Maar als er al ergens een causaal verband te vinden is, ben ik bang dat dat eerder in omgekeerde volgorde zal gelden: daar waar de belangen het grootst zijn, komen de slechtste eigenschappen van de mens het meest naar boven. Neem een simpel en vrij onschuldig voorbeeld als wielrennen: daar waren doping en bedrog echt geen issues geweest als ze er evenveel geld mee hadden verdiend als met korfbal.

 

Regelrechte ramp

Wanneer je je er een beetje in verdiept, zie je dat rechters om uiteenlopende redenen gerechtelijke dwalingen maken. Ze letten bijvoorbeeld meer op het volgen van de juiste juridische procedures dan op het vinden van de waarheid of ze hebben een moeizame relatie met wetenschap waardoor ze er niet altijd open voor staan. Soms overschatten ze zichzelf ook simpelweg. Een onderzoek in de jaren negentig wees uit dat rechters dachten dat ze heel goed waren in het herkennen van leugens, maar uit een test waarin ze moesten beoordelen of iemand loog of niet scoorden ze iets meer dan vijftig procent, wat rond het gemiddelde ligt.
Wat de rechter in Bosnië voor excuus had, weet ik niet. Maar met rechtvaardigheid heeft het in elk geval niets te maken. Eén slechte rechter is een tragedie, duizend slechte rechters is een regelrechte ramp.

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

66. Een Darth Vader op een racefiets

Actualiteit - Sport - Doping - Liegen en bedriegen/Hypocrisie

Een cynicus is een ex-gelovige in het goede van de mens

Ik heb zowel een naïeve als een cynische kant. Ironisch genoeg is mijn cynisme voortgekomen uit mijn naïviteit. Mijn naïviteit om het goede van de mens te willen zien op momenten dat die afwezig is, zit diepgeworteld in mij.
Gevolg hiervan is echter dat elke keer als het kwaad voor me kwam staan, zijn broek liet zakken en zijn billen in mijn neus wreef en ik het weer niet door had, ik achteraf steeds pissiger én cynischer werd. Een interessante zienswijze wellicht: een cynicus is een ex-gelovige in het goede van de mens.

Hoe naïef kun je zijn

Peter R. de Vries rekende ik nooit tot de naïeve mensen. Tot ik afgelopen vrijdag naar DWDD keek en hij het interview van Oprah Winfrey met Lance Armstrong indrukwekkend noemde. Naar zijn mening had Armstrong in het gesprek toegegeven dat 99% van alle beschuldigingen waar was. Verder geloofde De Vries niet dat Armstrong ooit tegen zijn ploeggenoten over dopinggebruik zou hebben gezegd dat als ze niet meewerkten ze eruit zouden vliegen. Armstrong zou volgens De Vries hooguit subtiele druk hebben uitgeoefend. Wie echter de getuigenissen leest in het 1000-pagina tellende rapport van het Amerikaanse antidopingagentschap USADA krijgt toch een heel ander, minder subtiel beeld van de heer Armstrong.
Hoe naïef kun je zijn. Ik mag toch hopen dat De Vries niet elke crimineel op zijn mooie blauwe ogen geloofde als hij na het opbiechten van een van zijn criminele activiteiten verklaarde echt alles te hebben verteld. Naïviteit is tenslotte niet bepaald de beste eigenschap om te hebben als je criminele zaken wilt oplossen.
Kijkend en luisterend naar De Vries kon ik mij niet aan de indruk onttrekken dat hij stiekem wel bewondering had voor Armstrong. Wat ik overigens niet gek zou vinden, omdat de kans op het winnen van vertrouwen bij foute mannen volgens mij het grootst is als je iets van hen in jezelf herkent en vice versa.

Verschrikkelijk interview

Nee, geef mij maar jakhals Erik Dijkstra, de niet-naïeve gast aan tafel. Dijkstra vond het een verschrikkelijk interview waarin Armstrong op de eerste paar minuten na uiteindelijk maar heel weinig toegaf en nergens echt antwoord op gaf. “Een Darth Vader op een racefiets”, noemde Dijkstra Armstrong. Ook ik ben ervan overtuigd dat Armstrong eerder 99% niet heeft verteld dan wel. Wat vooral wielerbobo’s als Hein Verbruggen en Pat McQuaid, de toenmalige en huidige voorzitter van de internationale wielerbond UCI, natuurlijk verdomd goed is uitgekomen.
Helaas voor hen vrees ik dat het slechts een kwestie van tijd is voordat de beerput verder open gaat en de corruptie bij de UCI zich definitief openbaart. Het zou mij ook helemaal niets verbazen als Armstrong veel geld is geboden om maar zo weinig mogelijk tegen Oprah te zeggen. Iets wat hem op dit moment heel goed zou uitkomen met het oog op de vele juridische miljoenenclaims die hem te wachten staan. Voorlopig zullen de heren Verbruggen en McQuaid nog wel even slecht slapen, vermoed ik.

Liever leven in de illusie

Gisteravond liet oud-wielrenner Danny Nelissen op RTL7 zien hoe je in een interview wél open kunt zijn over dopinggebruik binnen de wielerwereld. Wat mij betreft unieke televisie omdat het naar mijn weten nooit eerder is voorgekomen dat iemand uit het extreem gesloten wielerwereldje zo openlijk en eerlijk in een programma heeft gepraat over dit gevoelige onderwerp. Natuurlijk had Nelissen deze bekentenissen nooit gedaan zonder de hele affaire Armstrong, maar dat neemt niet weg dat ik er veel respect voor heb.
Ongetwijfeld zijn er veel meer (oud) wielrenners die op het gebied van doping worstelen met hun verleden en geweten, maar Nelissen toont in elk geval lef om deze gelegenheid aan te grijpen om met zichzelf in het reine te komen. Het leverde hem overigens wel veel haatmails en -sms’jes op. Interessant daarbij is om te bedenken wat voor soort mensen daar achter zit. Ik vermoed vooral mensen die willen blijven geloven in hun mooie romantische kijk op het wielerwereldje en die niet van mensen houden die dat ballonnetje kapot komen prikken. Liever leven in een illusie dan de waarheid onder ogen zien: “Let’s kill the messenger!”

Over naïef en cynisch gesproken.

(zie ook columns 3, 24, 34, 38, 58 en 64)

 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 

Foto: Tonko

 

65. Goed en slecht nieuws voor alle vrouwen

Actualiteit - Politiek/Macht - Religie/Geloof - Discriminatie


Voor vrouwen geen rol in de politiek

De SGP had van de week goed én slecht nieuws voor alle vrouwen. Het goede nieuws was dat vrouwen voortaan op de SGP-kieslijst kunnen komen. Uit het slechte nieuws bleek echter al snel dat het hier om een door de Hoge Raad afgedwongen maatregel gaat, want de SGP blijft bij haar standpunt dat er voor vrouwen geen rol is weggelegd in de politiek. De SGP stelt dat de Bijbel voorschrijft dat mannen de leidinggevende posities in de samenleving en het gezin moeten bekleden en dat vrouwen hierin de ondersteunende rol dienen te vervullen. 
Anders gezegd vanuit de SGP: ben je vrouw en geïnteresseerd dan kun je je altijd melden… maar we raden het je niet aan. Tenzij je natuurlijk voor de koffie wilt zorgen, want daar is altijd behoefte aan.

Krom als een hoepel

Als zich iets op of rondom het gebied van discriminatie afspeelt, is de kans op ergernis bij mij altijd aanwezig. Discriminatiezaken zijn vaak zo krom als een hoepel. Regelmatig wordt hier niet met één of twee maar met nóg meer maten gemeten. Alhoewel ik de eerste zal zijn om te erkennen dat het een gecompliceerd onderwerp is. Neem alleen al het paradoxale probleem dat je aan de ene kant een vrijheid van meningsuiting hebt, maar je aan de andere kant niet zomaar alles kunt zeggen, bijvoorbeeld door het risico op discriminatie.  

Het deugt allebei niet

Dat de SGP er tot nu toe mee weg gekomen is om vrouwen uit te sluiten van een passief kiesrecht vind ik verbijsterend. Laten we eerlijk zijn: als je als partij zwarte mensen of joden zou uitsluiten dan heb je de poppen aan het dansen. Dat zou absoluut niet kunnen. Met vrouwen kan dat echter blijkbaar wel. Kennelijk worden zij als minder beschouwd dan zwarte mensen en joden. De grap “nog minder” zal ik maar niet maken in verband met eventuele klachten over discriminatie.
Roept een puber op school “kanker homo”, “fucking bitch” of “mongool” tegen iemand dan zal niemand ernaar fluiten. Helaas hele gangbare woorden op een gemiddelde middelbare school van deze tijd. Roept hij echter “stomme jood” dan bestaat er een grote kans dat het nog een flink staartje krijgt.
Ik vind dat een beetje scheef. Het deugt allebei niet, punt. Het gaat om het tonen van respect voor elkaar. Maar het moge duidelijk zijn dat als geloof of ras in het geding zijn, het vaak ineens een stuk gevoeliger ligt. Als we het er dan toch met z’n allen over eens zijn dat we iedereen gelijk moeten behandelen, waarom in zulke gevallen dan niet meteen beginnen met het eerlijk aanpakken van personen die grove scheldwoorden bezigen?

Alleen het menselijk ras bestaat

De gevoeligheid op het gebied van rassen vind ik persoonlijk trouwens zowel fascinerend als overbodig. Mensen willen indelen in rassen is grote onzin. Afgezien nog van het gegeven dat de wetenschap inmiddels weet dat de moderne mens ooit in Oost-Afrika is ontstaan en zich van daaruit over de rest van de wereld heeft verspreid en wij allemaal dus feitelijk één grote familie zijn. Het begrip ras is een biologisch begrip dat verwijst naar een groep met een eigen specifieke combinatie van genetisch overdraagbare kenmerken. Kijk je echter naar de zogenaamde menselijke rassen dan vind je regelmatig grotere genetische verschillen binnen deze “rassen” dan ertussen.
Conclusie: (alleen) het menselijk ras als geheel bestaat. Maar rassen daarbinnen niet.

Toch blijven er altijd haken en ogen

Als groot voorstander van een gelijke behandeling voor iedereen verwerp ik de discriminerende houding van de SGP. In een beschaafd land als Nederland moet iedereen de kans krijgen om zich voor welke partij dan ook kandidaat te stellen en daarbij dus ook kans te maken op een leidende rol binnen die partij, zoals bijvoorbeeld die van de lijsttrekker.
Aan de andere kant ben ik echter óók een groot voorstander van de vrijheid van meningsuiting. Dezelfde vrijheid van waaruit de mannen in de top van de SGP vinden dat zij vrij zijn om vrouwen vanuit hun geloof en de Bijbel niet geschikt te achten voor politieke activiteiten. Ik vraag me hierbij trouwens af wat een vrouw ertoe zal bewegen om op een kieslijst te willen staan van een partij die jou als vrouw totaal niet serieus neemt. Ach, als ik er dieper over nadenk valt er natuurlijk ook heel veel voor te zeggen om dat als vrouw juist wél te gaan doen. En wel om de simpele redenering dat als je ooit iets wilt zien veranderen aan de positie van de vrouw in deze partij er geen betere manier is om dat van binnenuit te gaan proberen...
Toch blijven er altijd haken en ogen en tegenstrijdigheden aan dit soort situaties kleven. Want als je vrouwen in je partij vanuit de vrijheid van meningsuiting mag beschouwen als minder dan mannen op basis van een bepaald boek, waarom zou je datzelfde dan niet mogen doen met joden op basis van een bepaald boek dat hen als inferieur beschouwt? Misschien een "nogal" prikkelende vraag, maar wel eentje om over na te denken. Behandelen we discriminatievraagstukken gelijk of zijn we al bezig met discrimineren tijdens het behandelen van discriminatievraagstukken, waarbij het ene maatschappelijk wel wordt geaccepteerd en het andere niet?   

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.



64. With deep regret, my ass!

Actualiteit - Liegen en Bedriegen/Hypocrisie - Doping

"Syllogisme"

Majorpremisse:  Eerlijkheid deugt
Minorpremisse:  Iemand die bekent dat hij doping heeft gebruikt, is eerlijk
Conclusie:          Iemand die bekent dat hij doping heeft gebruikt, deugt

Top vijf meest opzienbarende schuldbekentenissen ooit

Gisteren keek ik naar De Wereld Draait Door (DWDD). In afwachting van de schuldbekentenis van Lance Armstrong in zijn interview met Oprah Winfrey waren een paar gasten uitgenodigd om een top vijf te geven van meest opzienbarende schuldbekentenissen ooit. Met name in de Verenigde Staten gingen vele beroemdheden Armstrong voor in het gebruiken van de media als biechtstoel voor het opbiechten van hun zonden en het vragen om vergiffenis.

Complete naïviteit

Journaliste Fidan Ekiz had gekozen voor het fragment van Bill Clinton waarin hij toegeeft een onfatsoenlijke relatie met Monica Lewinsky te hebben gehad. Naar haar mening wist Clinton met zijn schuldbekentenis de sympathie van de kijkers te winnen en kwam hij er dus mee weg.  Ze vond zijn excuses "briljant": “Ik geloof die man!”
Velen hadden destijds dezelfde mening als Fidan. Net als dat velen vonden dat Clinton’s vrouw Hillary zich in deze periode zo’n sterke vrouw had getoond. Terwijl ik alleen maar dacht: een echt sterke vrouw heeft eigenwaarde en zegt dat ze niet langer getrouwd wenst te zijn met zo’n onbetrouwbare leugenachtige man en vreemdganger, president of niet. Maar wie ben ik...
Wat mij fascineert, is waarom een vrouw als Ekiz Clinton’s actie briljant vond. Heeft dat te maken met complete naïviteit of zit er een blinde bewondering achter van een typische vrouw met een zwak voor machtige, rijke, ondeugende en foute mannen? Ik vermoed een combi van beide. Ekiz wist in elk geval te melden dat Clinton de meest populaire president “ever” was met dank aan zijn humor. Waarschijnlijk heeft ze nog nooit van ene Abaham Lincoln gehoord.
Wat ik me hierbij dan afvraag, is of Ekiz ook maar één aansprekende prestatie van Clinton tijdens zijn presidentschap kan noemen waar de wereld, of in elk geval de Verenigde Staten,  beter van geworden is. Ik bedoel een beetje president zou toch om meer moeten worden herinnerd dan om zijn orale seksspelletjes met een 27 jaar jongere stagiaire, zijn sympathieke schuldbekentenis en zijn leuke humor...

Goed geoefende toneelstukje

Nee, ik ben niet bepaald snel onder de indruk van een beroemdheid die een zonde begaat, vervolgens betrapt wordt, in overleg gaat met een legertje advocaten en een van A tot Z voorbereide geënsceneerde schuldbekentenis op televisie aflegt.
Om deze reden werd ik ook niet warm of koud van het goed geoefende toneelstukje van Lance Armstrong tegenover Oprah Winfrey. Ik heb meer met oprechte spijtbetuigingen. Spijtbetuigingen die spontaan door gewetenswroeging zijn ingegeven nadat een zonde is begaan, maar ver voordat deze is uitgekomen of dreigt uit te komen. 

Feit is dat vreemdgangers als Bill Clinton en Tiger Woods en dopingzondaar Armstrong helemaal niets hadden bekend als zij daar niet, door de steeds groter wordende bewijslast, toe waren gedwongen. Het gaat hier niet om mensen die fouten opbiechten omdat ze met zichzelf in het reine willen komen; het draait hier enkel en alleen maar om zondaars die wanhopig proberen te redden wat er te redden valt (imago, huwelijk, financiën etc.). De schade beperkt houden, dát is het devies. Om die reden mag men er ook gerust van uitgaan dat de schuldbekentenis van Armstrong juridisch van alle kanten zoveel mogelijk dichtgetimmerd zal zijn. With deep regret? My ass!

Surprise me Lance

Had Armstrong bij mij überhaupt nog respect kunnen afdwingen? Jawel, maar dat was een niet-realistisch scenario geweest. Dan had hij zich om te beginnen moeten laten interviewen door een échte kritische diepte-interviewer in plaats van door emo-queen Oprah. Waarbij hij dan vervolgens, ongeacht welke juridische consequentie dan ook,  openlijk en vrijuit was gaan praten over de wijze waarop doping in de diverse lagen van de wielerwereld is geïnstitutionaliseerd. Niet met als doel om mensen in zijn val mee te slepen, maar enkel en alleen maar vanuit de intentie om de wielerwereld in de gelegenheid te stellen om, in zoverre mogelijk, schoon schip te maken en van daaruit te werken aan de start van een betere en schonere toekomst.
Nee, mijn sympathie heeft Armstrong nog steeds niet (naschrift: die zal hij ook nooit krijgen). Maar goed, ik heb deel twee van het interview nog niet gezien. Surprise me Lance!

(zie ook columns 3, 24, 34, 38 en 58)

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

Foto: Tonko