maandag 26 februari 2018

285. Emoties maken topsport mooi

Actualiteit - Sport - Olympische Spelen



 



 

Het zwarte gat na PyeongChang 2018

Ik weet niet of ze deze wijsheid van zichzelf heeft, maar mijn zus zei laatst “Het leven is een gat dat je zelf moet zien te vullen”. Ondanks dat je deze uitspraak zowel positief als negatief kunt interpreteren, zit er natuurlijk een kern van waarheid in. Zeker nu de Olympische Winterspelen in PyeongChang 2018 er weer op zitten, besef ik dat.
Het zou wat overdreven zijn om te zeggen dat ik na twee weken sportgenot voor de televisie bang ben voor het komende zwarte gat, maar ik zou ook liegen als ik zou beweren dat ik de komende dagen geen enkele vorm van leegte ga ervaren.
Al van kinds af aan kijk ik graag naar grote sportevenementen en de Winterspelen vind ik misschien wel nóg leuker dan de Olympische Zomerspelen. Enigszins met schaamrood op de kaken - omdat ik begrippen als “nationalistisch” en “chauvinistisch” toch een beetje eng vind - moet ik bekennen dat dat vooral komt door de successen van “onze” Nederlanders. Sport kijken is en blijft nu eenmaal een stuk leuker als je voor iemand bent dan dat het je allemaal niets uitmaakt wie er wint.
 

Emoties

Wat mij vooral zal bijblijven van PyeongChang 2018 zijn de emoties, zowel die bij de sporters als bij mezelf. Al vaker heb ik in columns verteld dat ik merk dat ik naarmate ik ouder word emotioneler word en opnieuw is dit tijdens deze Spelen bevestigd. Mijn God, wat heb ik de afgelopen twee weken vaak met tranen in mijn ogen voor de televisie gezeten. Hoe dit precies komt, weet ik niet al heb ik wel zo mijn theorieën.
Simpel gezegd denk ik dat het een combinatie van factoren is. Zo ben ik om te beginnen van nature al een gevoelig persoon. Daarnaast ben ik een denker die vooral het afgelopen decennium steeds meer is gaan na- en doordenken over de (naar mijn mening) absurde wereld om mij heen waardoor ik ook steeds meer in zowel positieve als negatieve zin geraakt word door dingen.
Bij dit alles speelt mee dat naarmate je ouder wordt, je meer ups en downs en dus levenservaring krijgt waardoor - althans in mijn geval - de kans groter wordt dat je je ook meer en beter zult kunnen inleven in (de emoties van) anderen.
Tenslotte zal ook mee kunnen spelen dat ik al heel veel jaren alleen ben. Hierdoor is het denk ik vrij logisch dat ik - ondanks dat ik gelukkig goed alleen kan zijn - ook wel regelmatig gevoelens van eenzaamheid heb die in combinatie met mijn toenemende besef van de vergankelijkheid van het leven mij vatbaarder maken voor emotionele buien. Ach, het zijn zomaar wat theorieën...
 

De hoogtepunten van PyeongChang 2018

Wat waren voor mij dé hoogtepunten van PyeongChang 2018?
Natuurlijk zou ik als Nederlander nu voor de hand liggende gouden medaillewinnaars kunnen opsommen als bijvoorbeeld Ireen Wüst, Sven Kramer, Suzanne Schulting of Kjeld Nuis, maar ik ga toch liever voor een iets origineler rijtje.
Zoals al eerder genoemd, waren de Winterspelen van PyeongChang 2018 voor mij in de eerste plaats de Spelen van de emoties. Daarnaast waren het vooral de Spelen van Erben Wennenmars, Rianne de Vries en Ester Ledecka. Ja: niet zozeer Kjeld, maar vooral Erben is mijn held!

 

Erben Wennenmars tegenover Rintje Ritsma

Omdat mooie sport voor mij een combi is van passie en emotie wil ik er ook verslaggevers bij die passie en emotie uitstralen. Om die reden ben ik heel blij met Erben Wennenmars. Erben Wennenmars zit boordevol energie en passie en leeft intens mee met de sporters en vindt het als een klein kind in een snoepwinkel allemaal even prachtig wat er gebeurt en brengt dat ook over aan mij als kijker.
Zet voor de grap tegenover Erben nou eens een Rintje Ritsma. Ritsma heeft de uitstraling van een zak zout. Ritsma doet alles volgens het boekje, op een ontzettend saaie en sociaal "wenselijke" manier. Je ziet hem vrijwel nooit lachen en als hij dan eens lacht doet hij dat als de bekende boer met kiespijn die hij zou zijn geweest als hij geen beroemde schaatser was geworden. Niet dat ik er ooit naar kijk (en ja, ik ben écht een van die uitzonderingen) maar ik kan me zo voorstellen dat Yvon Jaspers heel blij zou zijn geweest met boer Rintje als kandidaat voor haar “Boer zoekt Vrouw” show.
Noem het gerust een vooroordeel, maar Rintje is voor mij een beetje de verpersoonlijking van de nuchtere doch doodsaaie Fries. Zo’n typische (beetje Trump-achtige) hardwerkende man die garant staat voor ambitie en succes, maar waarvan je geen enkele empathie hoeft te verwachten omdat hij dat eenvoudigweg niet in zich heeft.
 

Troosten van Jorien ter Mors en Rianne de Vries

Ik klink haast als een wijf, maar Erben is niet zo’n man. Erben is wél empathisch. Erben slaat als enige een arm om de huilende Jorien ter Mors heen als zij emotioneel vertelt dat zij op het laatste rechte stuk van haar gouden rit op de duizend meter haar overleden vader aanroept: “Pap, kom help me”. Met tranen in mijn ogen kijk ik naar de kwetsbare Jorien en vind het prachtig om te zien. En Erben vindt dat ook en doet precies wat ik ook zou doen. Hij snelt naar haar toe om haar te troosten: “Ach meisje toch”. Ontroerende televisie!
Ook voor de arme shorttrackster Rianne de Vries heeft Erben als enige oog. Hij troost haar omdat hij als oud-sporter haar pijn voelt.
Vier jaar lang hebben de vijf Nederlandse dames van het shorttrackteam keihard met elkaar getraind voor PyeongChang 2018. Vier van hen halen in PyeongChang met elkaar in de aflossingsploeg heel onverwacht de bronzen medaille en bij het horen van dit nieuws gaan deze vier meiden helemaal uit hun dak. Even verderop zie je Rianne het tafereel op een afstand bekijken met een zichtbaar beteuterd gezicht vol gemengde gevoelens. Alleen Rianne krijgt geen bronzen medaille omdat zij de hele tijd reserve heeft gestaan en nergens in de wedstrijd door de coach is ingezet. Wat extra zuur is als je bedenkt dat Rianne vier jaar geleden in Sotsji ook al als reserve geen minuut wedstrijdtijd had gekregen. Wat voor haar dé motivatie vormde om nog maar eens vier jaar lang keihard te gaan trainen met als doel om in PyeongChang 2018 wél mee te mogen doen.
Erben kan het leed van Rianne niet verzachten, maar het is mooi om te zien hoe hij het toch probeert. 
 

Grootste schaatser aller tijden

Enig minpuntje aan Erben Wennenmars is dat hij zich meer moet verdiepen in de schaatshistorie. Erben opperde even dat niet Sven Kramer maar de Amerikaan Shani Davis moet worden beschouwd als de grootste schaatser aller tijden aangezien Davis in tegenstelling tot Sven zowel wereldkampioen allround (2005 en 2006) als ook sprint (2009) is geweest.
Ja beste Erben, alsof er nooit ene Eric Heiden heeft bestaan die op niet te evenaren superieure wijze twee keer wereldkampioen junioren (1977-1978), drie keer wereldkampioen allround (1977-1979) en vier keer wereldkampioen sprint (1977-1980) werd om vervolgens na het behalen van de gouden medailles op alle vijf de afstanden op de Olympische Winterspelen van Lake Placid (1980) op 21-jarige (!) leeftijd maar besloot om te stoppen met schaatsen omdat de lol er nu wel een beetje van af was na al dat winnen… (zie column 231)
En wij - overigens terecht - maar trots zijn op ons "jonkie" Esmee Visser die met haar 22 jaar totaal onverwacht in PyeongChang debuteerde met een prachtige gouden medaille op de 5000 meter, maar die nog altijd een (half) jaar ouder is dan Heiden was toen hij met negen wereldtitels en vijf gouden medailles op zak met pensioen ging!
 

Mooi huilen

Emoties maken topsport mooi en in PyeongChang waren emoties volop aanwezig. Vele (half) Nederlandse topsporters heb ik mooi zien huilen: van Ireen Wüst tot Kjeld Nuis, van Ted-Jan Bloemen tot Suzanne Schulting, van Jorien ter Mors tot Annouk van der Weijden (na het op een haar na missen van de bronzen medaille op de 5000 meter) etc.

Het meest aandoenlijk vond ik de bescheiden reactie van de Tsjechische Ester Ledecka die na haar gewonnen race op de Super G (nota bene op geleende ski's van de Amerikaanse topskiester Mikaela Shiffrin) niet kon geloven dat zij echt gewonnen had. Wat op zich ook weer niet zo vreemd was, aangezien Ledecka's beste resultaat op de Super G tot dan toe plek 19 was geweest. Pikant detail: de Oostenrijkse favoriete Anna Veith werd al aan alle kanten gefeliciteerd met haar gouden medaille, maar moest dus tot haar verbazing en afgrijzen toezien hoe Ledecka toch nog 1 honderdste seconde onder haar tijd dook.

Ledecka verbaasd om zich heen kijkend nadat ze als nummer 1 beneden is gekomen.

Cameraman: "You are first. You are the winner."
Ledecka schudt haar hoofd: "No". 

Cameraman: "You are!"
Ledecka: "It must be some mistake." 
Cameraman: "It's not a joke!"

Ledecka kon het nog steeds niet geloven en vroeg later aan haar moeder of het er goed uitzag en of ze echt geen poortje had gemist. Een week later zou Ledecka geschiedenis schrijven door bij het snowboarden - waar zij wél de torenhoge favoriet was - de parallelreuzenslalom te winnen en zo de eerste vrouw te worden die op dezelfde Olympische Winterspelen op twee verschillende disciplines een gouden medaille weet te behalen.    
 

En ik maar blijven kijken met tranen in mijn ogen. Misschien ben ik dan toch te lang alleen...
 







Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie. 

 

dinsdag 30 januari 2018

284. Nooit geschreven columns in 2017 (2/2)

Actualiteit 2017 - Advocaten - Hypocrisie - Me-Too-beweging

 
 






Nooit een heilige

Wie in tegenstelling tot Aung San Suu Kyi (zie columns 283) nooit een heilige is geweest - en dat als strafrechtadvocate per definitie ook nooit kan worden - maar die afgelopen jaar wel een verwoede poging deed om er eentje te worden, was Bénédicte Ficq.
Ficq kwam diverse keren in het nieuws omdat ze als eerste advocaat ter wereld namens een aantal ex-rokers, patiënten van longziektes en organisaties als KWF Kankerbestrijding de tabaksindustrie strafrechtelijk wil aanpakken. En wel voor: poging tot moord en doodslag en/of poging tot zware mishandeling met voorbedachten rade en/of poging tot opzettelijke benadeling van de gezondheid met voorbedachten rade.
 

Shockerend en misdadig

Ficq is boos op de tabaksproducenten omdat die er alles aan doen om hun producten zo onweerstaanbaar te maken dat het voor de kopers wel heel moeilijk wordt om er vanaf te blijven met alle gezondheidsrisico’s en dodelijke slachtoffers van dien.
Schrik niet, maar er schijnt in de tabaksindustrie dus nogal veel gelogen, bedrogen en gesjoemeld te worden (er werken waarschijnlijk mensen) en dat vindt Ficq shockerend en misdadig.
 

Ongelofelijke hypocrisie

Nou gaat het mij hier niet om de discussie of mevrouw Ficq gelijk heeft dat de tabaksindustrie niet deugt. Natuurlijk deugt die niet. Maar laten we eerlijk zijn: als we alle leugens uit reclames - waarmee bedrijven consumenten willen aanzetten tot het kopen van hun producten - wegfilteren, dan blijft er verdomd weinig over.
Ook gaat het mij hier niet om de discussie of rokers niet gewoon een eigen verantwoordelijkheid hebben in de keuze om wel of niet te gaan roken en om zich daarbij ook te verdiepen in de gezondheidsrisico’s. Nou ja verdiepen, heel veel verdieping lijkt me daarvoor niet nodig. Wie in deze tijd niet weet dat roken slecht is voor de gezondheid is per definitie al niet gezond. Dus wie zich als fervent roker desondanks geroepen voelt om de tabaksindustrie aansprakelijk te stellen voor zijn eigen foute keuzen moet dat helemaal zelf weten, maar ik denk er zo het mijne van…
Nee, waar het mij hier allemaal om gaat is de ongelofelijke hypocrisie van mevrouw Ficq. Als strafrechtadvocaat heeft Ficq van liegen en bedriegen min of meer haar beroep gemaakt. Wie strafrechtadvocaat wil worden maar integer is en niet kan liegen en bedriegen, is namelijk totaal ongeschikt voor dit vak (kijk voor de grap eens de film “Liar Liar” uit 1997). Dat weet mevrouw Ficq, dat weet ik en dat weet ieder weldenkend mens met kennis over de rechtspraak. Strafrechtadvocaten houden zich niet bezig met futiliteiten als eerlijkheid en waarheid, dat is niet hun taak en mijn God wat vinden ze dat heerlijk want je kunt je er zo lekker achter verschuilen zonder dat iemand het je kwalijk neemt.     
 

Grote overeenkomst strafrechtadvocaten en tabaksindustrie

Kortom, Ficq vergeet voor het gemak even dat strafrechtadvocaten en de tabaksindustrie een grote overeenkomst met elkaar hebben: beide liegen en bedriegen om hun doel te bereiken.
Het enige verschil zit ‘m in het doel. Waarbij de één ongeacht de schuld van zijn cliënten (waaronder vreselijke criminelen en moordenaars zitten) vrijspraak als ultiem doel heeft, is de ander erop uit om zoveel mogelijk winst te behalen met de verkoop van zijn product.
De vraag welke van de twee ethisch gezien het meest kwalijk is, is een interessante. Al weet ik wel dat het beroep van strafrechtadvocaat in onze maatschappij als een stuk eervoller zal worden beschouwd dan dat van een tabaksverkoper. Wat natuurlijk ook logisch is, aangezien alle beschaafde mensen het erover eens zijn dat in een beschaafd land iedereen recht heeft op verdediging waardoor  we nu eenmaal niet zonder strafrechtadvocaten kunnen. 
Maar zelfs in de ethische kwestie zie ik vooral overeenkomsten. Wanneer we alle kennis zouden hebben over hoe beide partijen precies werken en welke leugens en bedrog ze toepassen om hun doel te bereiken, zal de eindconclusie luiden dat beide over morele grenzen gaan die volgens onze beschaafde normen en waarden eigenlijk niet kunnen. Een uitspraak die naar mijn bescheiden mening allesbehalve gewaagd is.
Nee, als mevrouw Ficq nou een aardig en bescheiden mens was geweest die haar leven had gewijd aan het strijden voor rechtvaardigheid met behulp van de hiervoor essentiële waarheidsvinding, dan was ik wellicht een groot fan van haar geweest. Maar op ijdele, mediageile en stuitend hypocriete strafrechtadvocaten - die drommels goed weten dat liegen en bedriegen een wezenlijk onderdeel is van hun beroep - zal ik het nooit hebben.
Bovendien zou het mij  niet verbazen dat als mevrouw Ficq voor heel veel geld en publiciteit als eerste door de tabaksproducenten zou zijn benaderd om hun belangen te vertegenwoordigen, ze net zo goed aan de andere kant had gestaan in deze discussie. Wat mij doet denken aan de uitspraak "De advocaat is de hoer van het recht" (zie column 278). Maar laat ik nu maar stoppen voordat ik het niveau omlaag breng met de (overigens boeiende) vraag wat de overeenkomsten zijn tussen advocaten en hoeren...  
 

#MeToo-discussie

De grootste gemiste column van 2017 is natuurlijk die over de #MeToo-discussie. Een discussie die tot op de dag van vandaag loopt en waarvan het einde nog (lang?) niet in zicht is.
Toen de #MeToo-discussie in oktober 2017 ontstond met de Harry Weinstein-affaire was ik al aan een column begonnen. Omdat de ontwikkelingen in die fase elkaar echter in rap tempo opvolgden en iedereen over elkaar heen duikelde met het geven van meningen, besloot ik eerst even af te wachten hoe het verder zou gaan. Waarbij ik geen rekening had gehouden met een scenario waarbij de discussie alle kanten begon op te springen en #MeToo nog maandenlang het nieuws zou gaan bepalen.
Het lastige aan een column schrijven over zo’n brede discussie als die van #MeToo is dat je niet weet waar je moet beginnen omdat er zoveel verschillende invalshoeken te bedenken zijn. Daarnaast valt er voor veel uiteenlopende standpunten over #MeToo - van slachtoffers tot aan critici - eigenlijk wel iets te zeggen. Meest boeiende aan de discussie vind ik dat het de meest uiteenlopende kanten van de mens - van goed tot kwaad - in zich herbergt.
 

De voordelen overheersen

Met alle voor- en nadelen van de #MeToo-beweging die er zijn, staat voor mij vast dat de voordelen overheersen. Met mijn sterk rechtvaardigheidsgevoel en hekel aan taboes kan ik alleen maar blij zijn dat mensen door deze discussie zich meer dan ooit hardop durven uit te spreken over hun negatieve ervaringen op het gebied van seksuele intimidatie, met soms aanrandingen of verkrachtingen tot gevolg.
Het is toch prachtig dat diverse mensen - en dan met name mannen - in machtsposities in deze fase van de #MeToo-discussie vreselijk in de rats zitten omdat ze beseffen dat zij tot de daders behoren en nu maar moeten afwachten of hun #MeToo-slachtoffers zich gaan melden of niet met alle mogelijke negatieve gevolgen van dien (einde carrière).
Net als dat het prachtig is dat veel van deze machtswellustelingen zich vanaf nu wel drie keer zullen bedenken voordat ze opnieuw een slachtoffer seksueel te grazen nemen. Dát noem ik het grootste winstpunt van #MeToo. 
 

Haar doel voorbij schieten

Helaas slaat de #Metoo-discussie ook in veel gevallen door. Het is eigenlijk absurd als je bedenkt dat we leven in een tijd waarin je met hashtag Metoo in één tweet het leven van iemand kapot kan maken, ongeacht of de tweet waar is of niet.
Daarnaast is “waar” in de #Metoo-discussie natuurlijk vaak een relatief begrip. Het is tenslotte een feit dat er tussen een verkrachting en een lieve flirtactie een ontzettend groot grijs gebied zit.
Afhankelijk van hoe ruim je het begrip “aanranding” definieert, zou je menige flirtactie gerust als een soort van aanranding kunnen beschouwen. In de meest ruime definitie zou je misschien zelfs kunnen stellen dat er zonder pogingen tot “aanranding” heel wat minder relaties (en baby's) tot stand zouden zijn gekomen in deze wereld.
Kortom, op dit punt begrijp ik de honderd Franse vrouwen onder aanvoering van actrice Catherine Deneuve die ervoor waarschuwen dat de #MeToo-beweging niet haar doel moet voorbij schieten en dat vrouwen het recht moeten blijven behouden om versierd te worden.
Het klinkt misschien cru, maar ik vermoed dat je als gemiddelde man het meest kans maakt om een gemiddelde vrouw succesvol te versieren als je je begeeft op het grensgebied tussen gewaagd flirten en lastigvallen. Wat grappig gesteld een van de verklaringen zou kunnen zijn voor het feit dat ik nog alleenstaand ben, ware het niet dat ik niet bepaald op zoek ben naar het soort vrouwen dat gevoelig is voor dit soort flirtgedrag. Laat ik het zo zeggen: ik ben misschien een apart figuur, maar ik behoor in elk geval (gelukkig) niet tot die groep mannen die bang hoeft te zijn voor #MeToo-beschuldigingen. 
 

Het opportunistische ego staat altijd voorop

Hypocrisie is een menselijke eigenschap waar ik ontzettend slecht tegen kan en waar de hele #MeToo-discussie ook vol mee zit.
Het begon al met de vrouw van Harry Weinstein die hem na alle beschuldigingen besloot te verlaten. Ja, alsof zij niet wist hoe haar man was. Alsof zij niet op de hoogte was van het algemeen bekende imago van haar man. Alsof zij niet wist dat hij links en rechts vreemdging. Nee, natuurlijk wist ze dat allemaal. Maar het is natuurlijk nogal een verschil of je een stinkend rijke man hebt die omringd wordt met mensen die wel op de hoogte zijn van zijn twijfelachtige imago als seksueel intimiderende machtswellusteling, maar die er braaf over zwijgen of dat opeens een paar slachtoffers gaan praten en in no time de hele wereld erachter komt hoe je man is en er schande over spreekt. In dat geval weet je niet hoe snel je het zinkende schip moet verlaten voordat je mee verdrinkt. Wat een hypocriete b.tch zeg!
Hetzelfde geldt voor al die bekende acteurs en actrices die schande spraken van het gedrag van Weinstein op het moment dat het uitkwam, maar die ook al lang op de hoogte waren van - op zijn minst - de geruchten. Dat ze desalniettemin besloten te zwijgen had uiteraard maar één reden: het eigen belang. In dat opzicht toont ook de #MeToo-discussie de ware aard van de mens: het opportunistische ego staat altijd voorop. Dus op het moment dat het je goed gaat als je rechts staat, dan sta je rechts. Maar op het moment dat je merkt dat iedereen opeens naar links aan het bewegen is en je eigen belang in het gedrang komt, dan moet je als de wiedeweerga ook naar links bewegen anders ben je de pineut. Mijn God, wat is het menselijk gedrag (en ego) toch doorzichtig en voorspelbaar...

Twee columns schrijven over nooit geschreven columns: het is geen goed teken en hopelijk blijft het beperkt tot deze twee uitzonderingen.
  







Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 
 

vrijdag 19 januari 2018

283. Niet geschreven columns in 2017 (1/2)

Actualiteit 2017 - Playboy - Porno - Aung San Suu Kyi - Politiek/Macht

 








Writer's block

Aan het begin van 2018 neem ik me voor om dit jaar minimaal twee columns per maand te gaan schrijven waardoor ik in elk geval boven het aantal van twintig uit 2017 zal uitkomen.
Helaas was 2017 voor mij toch ook een beetje het jaar van de columns die ik niet geschreven heb. Dit komt door een combinatie van factoren. Waarvan tijdgebrek een belangrijke is, zou ik nu kunnen roepen. Maar omdat ik zelf een hekel heb aan deze dooddoener weiger ik dat: tijd is prioriteit.

In mijn geval zijn bepaalde columns niet verschenen omdat ik er of te lang mee bezig was of het schrijven ervan te lang uitstelde, waardoor de column niet meer actueel was en ik het maar verder liet schieten. Iets wat een betaalde columnist zich niet kan permitteren, maar wat het voordeel is als je een columnist bent zoals ik: iemand die enkel en alleen columns schrijft voor zijn plezier gecombineerd met de behoefte om dingen van zich af te schrijven.
De volgende reden waarom ik minder columns heb geschreven dan de jaren daarvoor zullen veel creatieve mensen herkennen. Door de combinatie van een gebrek aan inspiratie en de angst om in herhalingen te vallen, blokkeer ik soms. Noem het een soort van writer’s block. 
 

Een kleine greep uit de niet geschreven columns in 2017

Welke columns ik allemaal precies in 2017 niet heb geschreven terwijl ik het wel van plan was of er in elk geval een idee over had, weet ik niet meer. Maar dat ik minimaal twee keer zoveel columns in mijn hoofd heb als dat er uiteindelijk op mijn blog verschijnen, is een feit.
Een column schrijven over niet geschreven columns is misschien vreemd maar toch kan ik het niet nalaten om in deze column (en deel 2) een kleine greep te doen uit de columns die ik in 2017 had willen schrijven maar helaas niet heb gedaan. 
 

Column over dood Hugh Hefner

Zo had ik nog een column willen schrijven over de dood van Playboy oprichter Hugh Hefner. Al is het alleen maar vanwege het feit dat het mij doet denken aan de tijd dat (ook) ik als puber stiekem en vol schaamte wel eens Playboys kocht en - hoe cliché - onder mijn matras verstopte. Waar op een dag natuurlijk - hoe cliché - mijn moeder achter kwam tijdens het verschonen van mijn bed.
Dat mijn moeder hier met mij vervolgens geen woord over repte, zegt een boel over haar, haar visie op opvoeden en over een van de mogelijke verklaringen voor de schaamte die ik ontwikkelde voor mijn seksuele gevoelens. 
 

Playboys en porno

Zelf ben ik - mede door het generatieverschil - totaal anders dan mijn moeder. Niet dat ik ooit Playboys ben tegengekomen tijdens het verschonen van de bedden van mijn zoons. Wat behalve te verklaren zou kunnen zijn door het feit dat ik de bedden te weinig verschoon, toch vooral komt doordat mijn zoons zich gelukkig mogen prijzen om te leven in een tijd waarin je voor porno niet stiekem naar de winkel hoeft te gaan maar het aanzetten van je laptop of mobiel voldoet.
Maar mocht het toch nog voorkomen dat ik ergens porno aantref dan zal ik daar zeker terloops een opmerking of grapje over maken. Al is het alleen maar om te laten weten dat ze zich nergens voor hoeven te schamen omdat seksuele gevoelens volstrekt normaal zijn en (gelukkig) bij het leven horen.
Met taboes heb ik niets en mijn kinderen weten wel dat ze een open en nieuwsgierige vader hebben die bereid is over alles te praten. Niet dat ik mijn kinderen overigens veel heb lastig gevallen met gesprekken over gevoelige onderwerpen als de dood, zelfmoord, seks, porno, drugs, alcohol, geweld enzovoort - zelfs ik houd rekening met hun privacy en behoefte om als puber niet alles te willen delen met hun ouders - maar alles in dit rijtje is zeker meer dan eens gepasseerd en besproken. Al was het alleen maar naar aanleiding van de actualiteit en een column die ik erover had geschreven.
 

Column over Aung San Suu Kyi en de Rohungya

Over Aung San Suu Kyi - de bekende voorvechtster voor mensenrechten en democratie en winnares van de Nobelprijs voor de Vrede in 1991 en inmiddels de Adviseur van Staat van haar land Myanmar - had ik ook nog een column willen en eigenlijk moeten schrijven. En dan doel ik natuurlijk vooral op haar zwijgen rondom het op grote schaal schenden van de mensenrechten van de Rohingya, een islamitische etnische minderheidsgroepering in Myanmar.
Noem mij hard maar ik vind dat als je een zeer machtige positie bekleedt in een land waarin aantoonbaar door het leger op grote schaal misdaden begaan worden tegen de mensheid door het verkrachten, martelen en vermoorden van duizenden Rohingya-burgers en je blijft hierover in alle talen zwijgen of zelfs ontkennen, dan deug je niet. Punt. Dan mag je winnares van de Nobelprijs voor de Vrede zijn en een heldin voor miljoenen Boeddhistische (niet islamitische!) Myanmar-burgers, maar dan val je wat mij betreft keihard door de mand.
Haar zwijgen afdoen als een soort van tactiek om de stabiliteit in het land niet in gevaar te brengen, vind ik - excusez le mot - bullshit. De grote Aung San Suu Kyi die de ballen had om met alle risico’s van dien in het belang van de democratie jarenlang politieke oppositie te voeren tegen het militaire regime in haar land zou het nu opeens aan lef ontbreken en dus maar “veilig” kiezen voor een “tactische” handelswijze? Terwijl ze momenteel een van de machtigste politieke functies van het land bekleedt? Sorry, maar daar geloof ik echt helemaal niets van.
 

Keihard door het ijs gezakt

Naar mijn mening zal ieder moedig en wijs mens dat écht begaan is met de mensenrechten van alle mensen nooit zijn mond houden als deze op grove wijze worden geschonden.
Waar ik echter bang voor ben, is dat Aung San Suu Kyi net als de meeste inwoners van Myanmar de Rohingya slechts beschouwt als tweederangs burgers en hen dus eigenlijk liever kwijt dan rijk is. Wat ook meteen zou verklaren waarom Aung San Suu Kyi in het openbaar de Rohingya nooit Rohingya noemt maar daarvoor de term “Bengali” gebruikt. Bengali betekent “mensen uit Bangladesh” waarmee wordt gesuggereerd dat de Rohingya geen inwoners van Myanmar zijn maar in feite illegalen of vluchtelingen die er niet thuishoren. Conclusie: door te weigeren de Rohingya bij naam te noemen, erkent Aung San Suu Kyi de Rohingya niet
Heel jammer maar 2017 is voor mij ook het jaar waarin de (bijna) heilige Aung San Suu Kyi keihard door het ijs is gezakt. Aung San Suu Kyi rest niets anders dan zich te troosten met de geruststellende en wijze woorden die haar wijlen collega winnaar van de Nobelprijs voor de Vrede (in 1993) Nelson Mandela ooit uitsprak over het begrip "heilige" (waarvoor hij zelf ook vaak werd aangezien): "A Saint is a sinner who keeps trying" (zie ook column 7).     
 
Meteen hierna volgt deel 2.
 






Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 
 

zondag 31 december 2017

282. Mijn beste serie ooit: Dark!

Privé - TV/Film/Docu - Mysterie - Filosofie - Paradoxen

 








Duitse Netflix-serie Dark

Wat is de beste serie ooit? Een onnozele vraag natuurlijk, want er is niets zo subjectief als smaak. Al weerhoudt dat sommige oppervlakkige mensen er niet van om over anderen op te merken dat zij “geen smaak” hebben. Waarmee ze in feite zeggen: mijn smaak is de goede en iedereen die mijn smaak niet heeft, heeft een slechte of (anders, nóg denigrerender gezegd) geen smaak.
Wat vind ik de beste serie ooit is natuurlijk de vraag waar het in deze column om draait. Misschien niet de meest interessante vraag die er is, maar wel eentje die leuk is om over na te denken. Al is het alleen al vanwege het feit dat welk antwoord ik geef op de vraag iets over mij zegt als als persoon. Waarmee deze column beschouwd kan worden als een soort vervolg op column 175 (klik hier).
Mijn antwoord: ik vind “Dark” de beste serie ooit. Geen vreemde uitspraak als je bedenkt dat ik deze nieuwe Netflix-serie uit Duitsland twee dagen nadat hij uitkwam op 1 december al had uitgekeken en ik hem bovendien inmiddels alweer voor de tweede keer heb gezien. Net als mijn jongste zoon overigens die mijn fascinatie voor deze serie deelt.
 

Mysterie

Om te beginnen is “Dark” een serie die draait om mysterie en dat is en blijft mijn favoriete onderwerp in films en series en eigenlijk gewoon in het leven in het algemeen.
Van kinds af aan ben ik al gefascineerd door mysteries. Kijk je echter naar het soort mysteries dan ben ik sindsdien behoorlijk veranderd. Daar waar ik vroeger gek was op alle mysteries rondom UFO’s, spiritualiteit en geesten, Atlantis en Big Foot etc., ben ik nu alleen nog maar geïnteresseerd in wetenschappelijke mysteries die écht mysterieus zijn. En die dus niet ontsproten zijn uit de rijke fantasie van de mens en zijn enorm sterke neiging om koste wat het koste maar te willen geloven. Je kunt gerust stellen dat ik op dit punt volwassen geworden ben.
 

Citaat Albert Einstein

Als ik alle ruis - bestaande uit mysteries die eigenlijk geen mysteries zijn - wegfilter, blijven er gelukkig genoeg wetenschappelijke mysteries over om de rest van mijn leven gefascineerd over te blijven nadenken. Denk daarbij al aan “simpele” vragen en mysteries als: wat is leven/dood, hoe begon het leven/wat is er na de dood, waar bestaat het universum precies uit, zijn er meer dimensies, is een theorie van alles mogelijk (de kwantumfysica alleen al is één groot mysterie), wat is tijd etc.?
Kijkend naar alle mysteries is het begrip tijd waarschijnlijk mijn persoonlijke favoriet. Waarmee we terugkomen bij “Dark” waarin tijd het centrale thema is.
Een serie die begint met een citaat van Albert Einstein over tijd heeft al meteen mijn volledige aandacht: “Der Unterschied zwischen Vergangenheit, Gegenwart und Zukunft ist nur eine illusion, wenn auch eine hartnäckige…” Waarna een stem vervolgt met: “We vertrouwen erop dat tijd lineair verloopt. Dat die voortdurend en gelijkmatig verstrijkt. Tot in de oneindigheid. Maar het onderscheid tussen verleden, heden en toekomst berust slechts op een illusie. Gisteren, vandaag en morgen volgen elkaar niet op, maar zijn in een oneindige cirkel met elkaar verbonden. Alles is met elkaar verbonden.”
En als we dan ook nog in de eerste scene (een klein spoilertje!) een man zien die zichzelf op 21 juni 2019 ophangt terwijl hij een brief achterlaat waarop staat “Niet openen voor 4 november 20:13” dan ben ik verkocht. Dan ga ik meteen vol spanning kijken welke mysteries deze serie gaat ontrafelen.
Ik word niet teleurgesteld, integendeel. Alles aan “Dark” klopt: de mooie beelden, de boeiende personages, de prachtige muziek (met het briljante nummer “Familiair” van Agnes Obel) en “last but not least” het mysterieuze verhaal. Qua sfeer doet “Dark” mij denken aan de eveneens prachtige Franse serie “Les Revenants” die over een ander groot mysterie gaat: de dood.
 

Paradoxen en tijdlussen en The Terminator en Predestination

Het meest boeiende aan spelen met tijd in films en series vind ik de paradoxen en tijdlussen die erin voorkomen waar ik gek op ben. Simpele paradoxen als “Wat ik nu zeg, is fout” (denk er maar over na) vind ik al geweldig, laat staan de bekende grootvaderparadox over tijdreizen die neerkomt op de volgende vraag: "Wat gebeurt er als een tijdreiziger terug in de tijd gaat en (per ongeluk of opzettelijk) zijn grootvader vermoordt, voordat deze de vader of moeder van de tijdreiziger heeft kunnen verwekken"?
Tijdlussen (een tijdlus is een effect verbonden met tijdreizen waarbij gesteld wordt dat het verleden niet veranderd kan worden daar alles al vaststaat) vind ik even boeiend en zorgen ervoor dat ik bijvoorbeeld een actiefilm als “The Terminator” met Arnold Schwarzenegger zeer kan waarderen.
In deze actieklassieker uit 1984 zit de volgende – spoileralert! - boeiende tijdlus: als robots in de toekomst de wereld dreigen over te nemen is er één verzetsheld - John - die met zijn verzetsgroep heftig tegenstand biedt. Hierdoor besluiten de robots een van hen - de Terminator - terug te sturen in de tijd met als doel de moeder van John te vermoorden voordat ze hem op de wereld zet. Het verzet is echter zo slim om ook iemand van hen terug in de tijd te sturen om te voorkomen dat de moeder wordt vermoord. Deze man slaagt er uiteindelijk in om de Terminator op tijd te vernietigen. Intussen heeft hij echter een relatie met John’s moeder gekregen waarna zij zwanger blijkt te zijn geraakt van jawel… John natuurlijk!
Wie net als ik gek is op dit soort mindfuck-achtige tijdlussen moet “Dark” absoluut zien en zal ‘m geweldig vinden. Net als overigens de film “Predestination” uit 2014 die de grootste mindfuck-film is die ik ooit gezien heb. Voor wie deze nog wil zien: geen voorinformatie is het best, gewoon kijken! 
 

Nietzsche en de filosofische theorie van eeuwige wederkeer

Net als dat je met vrijwel elk écht wetenschappelijk mysterie een link kunt leggen met de filosofie wordt dat in “Dark” ook direct gedaan doordat een van de personages terloops praat over de theorie van de Duitse filosoof Frederich Nietzsche (1844-1900) over de eeuwige wederkeer.
In zijn filosofische boek "Die fröhliche Wissenschaft" (1882) laat Nietzsche de lezer al nadenken over de vraag wat je zou doen als er op een dag een demon je in je eenzaamste moment de keuze zou voorleggen of je het leven dat je leidt tot in het oneindige opnieuw zou willen leven, met alle pijn en vreugde die je hebt meegemaakt. Of zoals Nietzsche het zo mooi zegt: de zandloper des tijds zou steeds weer opnieuw worden omgedraaid en korreltje voor korreltje zou je alles steeds weer opnieuw beleven. Zou je dat doen of zou je de demon vervloeken?
In “Also sprach Zarathustra” (1885) werkt Nietsche de theorie van de eeuwige wederkeer verder uit. Eenvoudig gezegd komt de theorie erop neer dat Nietzsche ervan uitgaat dat de werkelijkheid van mens en natuur een samenspel van krachten, wil en macht is die weliswaar voortdurend woelt, verandert en vervalt maar die uiteindelijk gewoon terugkomt op hetzelfde punt en zich daarna eindeloos herhaalt. Nietzsche zet zich hiermee af tegen het religieuze denken waarin tijd lineair verloopt en je als het goed is toewerkt naar een mooi einddoel, simpel gezegd de hemel. In het denken van Nietzsche is tijd echter niet lineair, het is een cirkel waarin steeds alles tot in het oneindige terugkeert.
 

Mijn eigen theorie van eeuwige wederkeer

Grappig is dat ik al lang voordat ik mij een jaar of tien geleden stap voor stap in de filosofie begon te verdiepen, nadacht over filosofische onderwerpen als het verloop van tijd, het leven, de dood etc.
Zo had ik als jong volwassene ooit al een keer bedacht dat het best eens zo zou kunnen zijn dat het leven zich gewoon eindeloos herhaalt. Wat dan ook meteen - iets dat ik heel slim van mezelf bedacht vond - een verklaring zou kunnen zijn voor al die mensen die kleine dan wel hele grote déjà vu’s hebben (met bijbehorende reïncarnatietheorieën over vorige levens). Déjà vu’s die dan in mijn ogen dus niets met vorige levens of zo te maken hadden, maar waarvoor een veel simpelere verklaring bestond: het waren gewoon een soort van onbewuste herinneringen aan hetzelfde leven dat al talloze keren daarvoor was geleefd.
Omdat ik alle overige geloven met hun hemels, hellen, Nirwana’s en wat nog allemaal meer (nóg) ongeloofwaardiger acht dan mijn geloof in een cirkelachtige “constructie” ga ik nog steeds mee met mijn eigen theorie van eeuwige wederkeer. Het bijkomende voordeel van een cirkelredenering is dat je af bent van het kip-ei vraagstuk en je geen oorzaak voor het begin hoeft te zoeken (wie heeft God gemaakt of wie heeft de Big Bang in gang gezet?). Er is eenvoudigweg geen begin of einde. De vraag hoe (en door wat of wie) die cirkelconstructie dan ooit is ontstaan, negeer ik voor het gemak even... 
 

Gedachte-experiment

De demon van Nietsche doet mij overigens denken aan een eigen gedachte-experiment, een hypothetische situatie die ik ook al lang geleden ooit zelf heb bedacht. Stel je voor dat je van iemand - noem het God of de duivel of welk almachtig wezen dan ook - de mogelijkheid krijgt om óf gewoon verder te gaan met je leven zoals je nu leidt óf dat je een willekeurig moment uit je verleden mag uitkiezen waarnaar je dan terug gebracht wordt om van daaruit weer verder te kunnen leven mét (heel belangrijk) het behoud van alle kennis van het verloop van je huidige leven, wat zou jij dan doen?
Ik heb daar tot op de dag van vandaag best veel over nagedacht en ik moet zeggen dat dat toch een groot dilemma zou opleveren. Al zou het beste antwoord natuurlijk zijn dat je helemaal niets wenst te veranderen.
Aan de ene kant zou ik zeggen van breng me maar terug naar mijn geboorte. Eenvoudigweg omdat ik om heel veel uiteenlopende redenen (met het gebrek aan zelfkennis op nummer 1) niet echt tevreden ben over hoe mijn leven is gegaan en ik met terugwerkende kracht veel dingen anders zou hebben gedaan. De mogelijkheid om een tweede kans te krijgen en veel dingen anders en beter te doen, is dan uiteraard zeer aanlokkelijk. En zeker met de wetenschap dat ik in dat geval alle informatie met alle zelfkennis vanuit mijn (vorige) leven nog zou hebben waardoor ik precies weet waar al mijn valkuilen liggen en hoe ik alles beter kan gaan doen.
Maar aan de andere kant zou ik het naar mezelf en mijn kinderen toe natuurlijk niet kunnen verantwoorden als ik daarvoor zou kiezen, aangezien dat zou inhouden dat zij dan nooit zullen worden geboren. Weinig mensen die vlak voordat ze trouwen te horen krijgen dat hun huwelijk honderd procent gegarandeerd in een scheiding eindigt, zullen er tenslotte mee doorgaan. Iedereen wil gewoon een partner waarmee ze oud worden en zeker ik als romanticus zou daar absoluut voor gaan.
Kortom, ik heb al bedacht wat ik zal doen als de dag komt waarop ik mag kiezen. Ja, ik kijk duidelijk teveel sciencefictionseries en -films , ik weet het. Mijn keus zal vallen op het terugkeren naar het moment waarop mijn jongste kind, mijn dochter, net geboren is. Waarom? Omdat dan al mijn kinderen in elk geval geboren zijn. Daarnaast krijg ik zo een tweede kans om eindelijk een keer heel open, direct en vol lef met mijn vrouw te praten.

Waarmee ik overigens niet wil zeggen dat ik daarmee mijn scheiding zou willen voorkomen. Nee integendeel zelfs. Ik zou de scheiding meteen in gang zetten. Tenminste nadat de kraamtijd en de eerste twee maanden zeg maar voorbij zijn. Ik mag dan soms tactloos zijn, maar zó tactloos ben ik nou ook weer niet. Mijn vrouw en ik verschillen eenvoudigweg teveel voor een goed huwelijk en hoe ver en hoe vaak ik ook een sprong terug in de tijd zou maken, zou dat natuurlijk weinig tot niks niks aan de situatie veranderen. Maar door het versnellen van de scheiding zou ik (met hulp van alle kennis die ik dan heb over hoe de eerste keer was verlopen) juist een hoop ellende kunnen besparen denk ik. Zo zou er denk ik ook juist meer begrip ontstaan tussen mijn aanstaande ex-vrouw en ik doordat onze communicatie zal verbeteren door mijn meer open en directe houding. Iets wat ik zeker weet. Als er namelijk één ding is geweest wat ik van mijn mislukte huwelijk heb geleerd, is het wel dat ik mij gewoon moet gedragen zoals ik van nature ook ben: open en direct en nergens omheen lullen. Inmiddels sta ik ook wel zo bekend bij mijn vrienden en kinderen. Gelukkig maar. 
 
Hoe een geweldige serie rondom het thema tijd je aan het denken zet. Mijn beste serie ooit: “Dark”, een absolute aanrader!
 










Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 
 
 
Agnes Obel
"Familiair"
Uit Netflix-serie Dark
(bron: YouTube)
 

zaterdag 2 december 2017

281. Elk normaal mens walgt van dictatoren

Actualiteit - Rechtspraak - Dictators

 




Desaparecidos

De familie van de Argentijns-Nederlandse Transavia-piloot Julio Poch is blij en opgelucht. Poch is na acht jaar (!) voorarrest vrijgesproken. Vrijgesproken van aanklachten en beschuldigingen dat hij als voormalig gevechtspiloot bij de Argentijnse marine ten tijde van de militaire Junta (1976-1983) betrokken zou zijn geweest bij de beruchte dodenvluchten.
Tijdens deze dodenvluchten werden gemartelde maar nog levende tegenstanders van het Argentijnse dictatoriale regime gedrogeerd en vastgebonden (en naakt) vanuit vliegtuigen in de Río de la Plata-rivier of de Atlantische Oceaan gegooid. Met dit soort walgelijke acties zouden de slachtoffers van de dodenvluchten deel gaan uitmaken van de ‘desaparecidos’ (vermisten): tienduizenden Argentijnse burgers die tijdens het wrede bewind van dictator Jorge Videla van de ene op de andere dag opeens “verdwenen” en nooit meer werden teruggezien (zie ook column 122).
 

Gebrek aan bewijs

Ondanks de vrijspraak zou ik als familielid van Julio Poch echter allesbehalve blij zijn met hem. Hiervoor heb ik twee redenen.
Ten eerste zou het zomaar kunnen zijn dat straks voor Poch hetzelfde blijkt te gelden als wat voor meer vrijgesproken criminelen geldt, namelijk dat vrijspraak nog niet wil zeggen dat je onschuldig bent.
Voor de precieze reden van de vrijspraak van Julio Poch zullen we moeten wachten tot maart 2018 als de uitgebreide motivatie van de rechtbank zal worden voorgelezen. Globaal bekeken kunnen er voor de vrijspraak twee redenen zijn: óf Poch is vrijgesproken omdat er genoeg bewijs is gevonden dat hij nooit kan hebben gedaan waarvoor hij is aangeklaagd óf Poch is vrijgesproken vanwege gebrek aan bewijs waardoor hij eenvoudigweg niet kan worden veroordeeld.
Het feit dat de openbare aanklagers in Argentinië hoger beroep hebben aangetekend tegen de vrijspraak van Julio Poch zou erop kunnen wijzen dat hij is vrijgesproken bij gebrek aan bewijs (hoger beroep aantekenen heeft normaal gesproken natuurlijk geen enkele zin als de verdachte bewezen onschuldig is). Wat op zich niet zo gek zou zijn, aangezien het vinden van bewijs van betrokkenheid bij de dodenvluchten niet zo makkelijk is als het op het eerste gezicht lijkt. Zo zijn alle mogelijke getuigen tegen de daders dood en is er verder over de dodenvluchten - heel slim - maar zeer weinig gedocumenteerd. 
 

Hypocriete verklaring

Maar zelfs als ik er nu voor het gemak even van uitga dat Julio Poch op geen enkele wijze betrokken is geweest bij de dodenvluchten dan nog zou ik als familielid niet blij met hem zijn.
Er blijven tenslotte genoeg feiten en aanwijzingen over die een beeld tonen van een man die duidelijk een aanhanger was van het beleid van het toenmalige dictatoriale regime. Daar verandert de hypocriete verklaring van Julio Poch, die na zijn vrijspraak door zijn advocaten werd voorgelezen, echt niets meer aan: "Natuurlijk weet ik wat in de periode van de Argentijnse dictatuur is gebeurd en dat dat vreselijk was. Ik leef mee met de familie van de slachtoffers. Er zijn geen winnaars in dit proces en daarom voel ik mij ook geen winnaar."
Zo heeft Julio Poch in het verleden uitspraken gedaan als “They were left wing terrorists” (over de slachtoffers van de dodenvluchten), “We threw them in the sea” en (na de opmerking van een van zijn collega’s dat dat een inhumane manier was om mensen om te brengen), “O, well come on, they were drugged you know.” Daarnaast zou Poch tijdens een andere gelegenheid over de slachtoffers hebben verklaard: "They should have buried the sons of bitches. They should have killed them all."
 

Zachtaardige mensen steunen geen dictatoriale regimes

Alleen hierom zou ik me als familielid van Julio Poch mijn ogen uit mijn kop schamen dat zo iemand bij mijn familie hoort. Elk normaal weldenkend mens walgt van dictatoren én van sympathisanten van dictatoren (Van Dale Woordenboek over “dictator”: "alleenheerser met onbeperkte macht die een schrikbewind voert"). En zeker als je kennis van zaken hebt over wat het walgelijke dictatoriale regime van Jorge Vidal in Argentinië tijdens de “Guerra Sucia” (vuile oorlog) deed met zijn tegenstanders.  
Ik las dat een zijn collega’s uit de tijd dat ze samenwerkten Julio Poch omschreef als een zachtaardig persoon. Dit vind ik een grove belediging richting alle zachtaardige personen op deze aarde waartoe ik mijzelf ook reken. Zachtaardige mensen steunen geen dictatoriale regimes, vroeger niet, nu niet, en nooit niet.


Bedankt papa

Mijn God, dankzij Julio Poch besef ik maar weer eens hoe blij ik mag zijn met mijn in 2010 overleden vader. Met al zijn goede en slechte kanten voedde mijn vader mij in elk geval wel op met goede normen en waarden waarbij een duidelijk onderscheid werd gemaakt tussen goed en kwaad. En in welke hoek hij Adolf Hitler en alle andere vreselijke dictators (een pleonasme) plaatste, heb ik gelukkig goed onthouden. Bedankt papa!  








 

Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.

 
 

woensdag 22 november 2017

280. Lieve types zijn gevoeliger voor choking

Actualiteit - Sport - Tennis - Twijfel en (faal) angst






Ach gossie moment

En weer had ik een “Ach gossie” moment bij het horen van het nieuws van het overlijden van een beroemd persoon. Charles Manson - de charismatische leider van een sekte die eind jaren zestig verantwoordelijk was voor de dood van minstens acht mensen - overleed op zondag 19 november.
Maar wie nu denkt dat de eerste zin op hem slaat, kent mij en mijn columns niet. Nee, ik heb het natuurlijk niet over Manson maar over de (voormalig) Tsjechische tennisster Jana Novotná die op dezelfde dag overleed aan kanker. 
 

Gestoorde psychopaat spreekt meer tot de verbeelding

Niet dat het om kwantiteit gaat, maar het is voor onze wereld veelzeggend dat de ironie van het lot wil dat er op deze aarde meer mensen zullen treuren om de dood van Manson dan om het verlies van Novotná. Manson ontving naar schatting 60.000 brieven per jaar van (veelal vrouwelijke) bewonderaars. Dat veel vrouwen op foute mannen plegen te vallen weet ik, maar dit soort vrouwen nemen het begrip "fout" wel heel letterlijk.  
Tja, een gestoorde psychopaat die verantwoordelijk is voor diverse moorden blijft nu eenmaal altijd meer tot de verbeelding spreken dan een vriendelijke en bescheiden proftennisster die één keer Wimbledon heeft gewonnen. Het is wat het is.
“Positief” aan dit verhaal is dat ik dus nog altijd kans maak om gedurende mijn leven immens populair te worden en duizenden vrouwelijke fans (én huwelijksaanzoeken) binnen te hengelen. Daarvoor hoef ik “alleen nog maar” een serie gruwelijke moorden te plegen of - nog beter - anderen vanuit mijn rol als charismatische sekteleider voor mijn karretje te spannen om ze het vuile werk voor mij te laten opknappen.
Voor zijn imago van iconische “massamoordenaar” heeft Manson gedurende de 83 jaar die hij op deze aarde doorbracht een opvallend aantal moorden gepleegd: nul komma nul. Oftewel evenveel als ik, waarmee hij in elk geval één overeenkomst met mij had. Met dat pikante verschil dat ik die nul nog kan wegwerken en hij niet meer. Zo bekeken was Manson eigenlijk best wel een watje. Daar verandert zelfs het op zijn voorhoofd ingekerfde hakenkruis niets meer aan.
 

Over de doden niets dan goed

Nee, geef mij dan toch maar Novotná. Ondanks dat ik Jana persoonlijk uiteraard niet heb gekend, vermoed ik op basis van wat ik al van haar wist en verder nog over haar heb gelezen dat ik met haar wél een aantal belangrijke overeenkomsten had. In tegenstelling tot bij Manson kan ik me op meerdere punten wél met Novotná identificeren (en pats, weg is mijn droom om op een dag de populariteit van Manson te kunnen evenaren).
Zo wordt Novotná omschreven als een vriendelijke, bescheiden, lieve, slimme, integere vrouw die soms wat nors kon overkomen en die een teruggetrokken leven leidde. Zo wisten alleen intimi dat Novotná ongeneeslijk ziek was.
Zelfs al houd ik rekening met het gegeven dat alle (voormalige) tennisprofs in hun reacties op het overlijden van Novotná aan het spreekwoord “Over de doden niets dan goeds” zullen hebben gedacht, dan nog blijft er een heel mooi en positief beeld over van Jana Novotná wat mij niet verbaast.
 

Wimbledonfinale 1993 tegen Steffi Graf

Zoals meer tennisliefhebbers met mij zullen doen, moet ik bij Jana Novotná vooral denken aan die ene dag waarop ze Wimbledonkampioene had moeten worden maar het niet werd.
In de Wimbledonfinale van 1993 speelde ze tegen topfavoriete Steffi Graf uit Duitsland maar Jana was die dag beter. Op de stand 6-7, 6-1, 4-1 en 40-15 voor Novotná, met dus twee kansen op 5-1 (een game later had ze op de service van Graf nog twee breakpunten voor 5-2), leek de winst voor het oprapen. Vanaf dat moment ging het echter mis. Novotná begon simpele volleys en smashes te missen, ze sloeg dubbelfouten op cruciale momenten en Graf won simpel vijf games op rij en de match: 7-6, 1-6, 6-4.
Tijdens de prijsuitreiking barstte Novotná in tranen uit en werd ze door de Hertogin van Kent getroost met de woorden dat haar dag op Wimbledon nog wel zou komen. Gelukkig voor Novotná kwam die voorspelling uit: vijf jaar later in 1998 won ze haar enige Grandslam door in de finale van Wimbledon met 6-4, 7-6 te winnen van de relatief onbekende Française Nathalie Tauziat.
 

Choking

In de sport is “choking” (letterlijk stikken) - in het Nederlands het best vertaald als “onder de druk bezwijken” - een bekend verschijnsel. Het is een vorm van twijfel en (faal) angst.
Na in een flow op voorsprong te zijn gekomen, kom je met de finish in zicht opeens in een fase waarin je (teveel) gaat nadenken. Waar je daarvoor bijna alles automatisch deed, schieten er nu opeens allerlei negatieve gedachtes en vragen door je hoofd: hoe kan ik die voorsprong vasthouden, hoe voorkom ik dat de ander terugkomt, moet ik iets gaan veranderen om de winst veilig te stellen etc.?
Uiteindelijk zorgt deze negativiteit ervoor dat je voorsprong slinkt en dan kun je dingen gaan denken als: zie je wel, hij komt terug, ik kan het niet, ik ga toch weer verliezen, ik ben een loser etc.
Helaas kan ik over choking meepraten, want in mijn zeer bescheiden tenniscarrière heb ik regelmatig gechookt. Op een gegeven moment was het zelfs zo erg dat ik opkeek tegen een 5-2 voorsprong omdat ik die stand al zo vaak uit handen had gegeven dat ik bij voorbaat de bui al zag hangen. “Daar gaan we weer” was op zo’n moment een veelvoorkomende negatieve gedachte die niet uit mijn hersenpan te bannen was.
 

Miloslav Mecir

Uit het professionele tennis heb ik overigens nog een prachtig voorbeeld van choking dat vrijwel niemand zal kennen: in 1985 speelde de Tsjech Miloslav Mecir in Düsseldorf tijdens de World Team Cup ontmoeting Tsjechoslowakije-USA tegen zijn vroegere idool Jimmy Connors. Bij een 5-3 voorsprong in de derde en beslissende set werd de spanning Mecir teveel. Na de ene na de andere dubbelfout te hebben geslagen, besloot de zeer geëmotioneerde Mecir uit wanhoop maar onderhands te gaan serveren. Overbodig te zeggen dat hij de wedstrijd verloor: 3-6, 6-3, 5-7.
Net als Novotná stond/staat Mecir bekend als een zachtaardig, gevoelig en bescheiden mens. Met hetzelfde volop aanwezige talent, maar met een ander, wat harder karakter (met minder twijfels, meer geloof in zichzelf, zelfverzekerder etc.) was Mecir zonder twijfel veel succesvoller geweest. Zelf beschouw ik Mecir als de grootste tennisser ooit zonder Grandslamoverwinning op zak.
 

Twijfel is het begin van wijsheid

Moraal van mijn verhaal is dat zachtaardige, lieve, bescheiden types als Mecir en Novotná gemiddeld altijd meer twijfels zullen kennen en dus ook gevoeliger zullen zijn voor choking en dat maakt ze in mijn ogen alleen maar menselijk(er). Ondanks dat er ongetwijfeld een paar uitzonderingen zullen zijn, zul je niet snel een arrogante eikel als bijvoorbeeld Lance Armstrong (of een Charles Manson) zien choken. “Twijfel is voor losers” zou een goed levensmotto van Armstrong kunnen zijn.
Nee, geef mij dan maar de Franse filosoof René Descartes die ooit zei: “Twijfel is het begin van wijsheid”. En zo zijn er overigens meer mooie citaten over twijfel: “Hoe meer kennis, hoe meer twijfel”( Duitse schrijver Johann Wolfgang von Goethe), “Domoren zijn meestal zelfverzekerd, terwijl wie verstand bezit ook zelfkritiek en twijfel kent en daarom komt de wereld niet veel verder.” (Engelse filosoof Bertrand Russell) en "Een gebrek aan twijfel leidt tot een gebrek aan creativiteit". (Nederlandse filosoof E.J. Ouweneel).

Juist omdat Novotná met haar zachtaardige, integere karakter op zijn tijd ook haar twijfels had, raakt haar dood mij. Daar twijfel ik niet aan.












Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.


  

maandag 6 november 2017

279. De prijs voor domste actie van de maand

Actualiteit - Intelligentie/IQ - Politiek/Macht

 








Ergeren aan domheid van mensen

Mijn God, wat erger ik me soms dood aan de domheid (of moet ik misschien zeggen: irrationaliteit?) van mensen. OK, ik besef heel goed dat dit nogal arrogant klinkt - en dan praat ik nog niet eens over het feit dat ik eigenlijk “vaak” in plaats van “soms” bedoel - en wellicht mag ik het niet hardop zeggen, maar ik kan er echt niets aan doen.
Misschien ter geruststelling (?) kan ik zeggen dat het niet de mensen met de lage IQ’s zijn waar ik mij het meest aan erger (zij kunnen er tenslotte niet zoveel aan doen), maar dat het juist gaat om die mensen waarvan ik toch mag veronderstellen dat zij een bovengemiddeld IQ hebben. 
 

Donald Trump

De vraag die mij nu spontaan te binnenschiet of dit inhoudt dat ik Donald Trump mag rekenen tot die mensen waar ik mij het meest aan erger, is een interessante.
Misschien lullig voor Donald, maar ik vrees dat ik hem niet tot dat “selecte” groepje mag rekenen alleen al vanwege het simpele feit dat hij nog nooit betrapt is op het maken van een soort opmerking die zo kenmerkend is voor écht slimme mensen. Dus bijvoorbeeld met: intellectuele nederigheid, zelfreflectie, nuance, een 
rationeel/logisch/causaal denkvermogen, sociaal empathisch gevoel, wijsheid etc. 
Ondanks dat ik het IQ van mijnheer Trump niet ken, zijn er inmiddels genoeg signalen die erop wijzen dat Trump in het voor hem meest gunstige geval een heel gemiddeld IQ heeft. Een gemiddeld IQ wat hij overigens wel uitstekend heeft weten te compenseren met een indrukwekkende hoeveelheid bluf. Wat overigens ook een kwaliteit is hè. Want misschien klink ik cynisch, maar goed kunnen liegen en bedriegen is natuurlijk ook een "gave" waarmee je heel ver kunt komen in het leven. Of zelfs het verst in het geval van Trump in zijn functie van de meest machtige persoon op deze aarde!
 

Deutsche Bahn en Anne Frank

Als er een prijs zou zijn voor “domste actie van de maand” dan is de verleiding groot om deze toe te kennen aan het Duitse spoorwegbedrijf de Deutsche Bahn (DB) vanwege het plan om een van haar nieuwe hogesnelheidstreinen te vernoemen naar Anne Frank.
Ik vind het echt niet te bevatten dat op het moment dat iemand binnen de DB met dit onnozele idee kwam er niemand opstond om te roepen dat dat, zachtjes gezegd, zeer tactloos en onverstandig zou zijn.

Zonder het bedrijf te kennen, mag ik er toch van uitgaan dat er ook binnen de DB werknemers te vinden zijn met een goed stel hersens en een vergelijkbaar historisch besef. En voor die mensen moet het lijkt me toch niet zo moeilijk zijn om bij de naam Anne Frank een associatie te leggen met Jodenvervolging, deportatie, treinen, vergassing, dood etc. Waarbij de echte kenners dan ook nog drommels goed beseffen dat de DB is voortgekomen uit de Deutsche Reichsbahn, die tijdens de Tweede Wereldoorlog miljoenen van haar “reizigers”, waaronder Anne Frank, een gratis enkele reis richting concentratiekamp bezorgde.
Natuurlijk zou een groot deel van de naoorlogse generatie Duitse DB-werknemers nog als excuus voor hun onwetendheid kunnen aanvoeren dat ze opgevoed zijn door ouders die maar bleven zwijgen over het gênante verleden, maar dat vind ik persoonlijk heel zwak.
 

Collectief schuldgevoel

Noem mij hard, maar naar mijn bescheiden mening moet Duitsland als het om zaken over de Tweede Wereldoorlog gaat sowieso leren om zich nederig op te stellen zo lang als er in het land nog een generatie burgers rondloopt die medeverantwoordelijk is geweest voor alle ellende die Duitsland in die tijd heeft veroorzaakt. Hetzelfde geldt overigens voor Italië dat om dezelfde reden ook vooral af moet blijven van Anne Frank als hét/ons symbool van de Jodenvervolging.
Je kunt er lang en kort over praten, maar als Duitser een trein naar Anne Frank willen vernoemen, komt enkel en alleen maar voort uit een collectief schuldgevoel. Persoonlijk had ik liever gezien dat dit collectief schuldgevoel de afgelopen decennia had geleid tot meer veroordelingen van Duitse oorlogsmisdadigers. Tot op de dag van vandaag - en dat zal uiteraard niet meer veranderen - is een grote meerderheid van de Duitse "Wir haben es nicht gewusst" oorlogsmisdadigers echter nooit veroordeeld voor zijn misdaden. Dan kun je nog zoveel treinen naar Anne Frank willen vernoemen als je wilt, maar dat verandert aan dat feit helemaal niets.
 

De prijs voor domste actie van de maand gaat naar...

Ongetwijfeld tot grote teleurstelling of eerder opluchting van de Deutsche Bahn moet ik na dit betoog verrassend genoeg meedelen dat zij niet de prijs voor “domste actie van de maand” hebben gewonnen. Wat overigens meer zegt over de “kwaliteiten” van de terechte winnaar dan over een vorm van tekortkoming bij de DB als eervolle nummer twee.
De prijs voor domste actie van de maand gaat zeer verdiend naar de World Health Organization (WHO) van de Verenigde Naties voor het benoemen van de Zimbabwaanse dictator Robert Mugabe als “goodwill ambassador”. Pas nadat hier - o, o, wat vreemd - internationaal enorme ophef over ontstond, zag de wereldgezondheidsorganisatie zich genoodzaakt de benoeming alsnog in te trekken.
 

WHO THE F..K

Ik weet niet "WHO" THE F..K de WHO is en wat zij precies doen - “Een gespecialiseerde organisatie van de Verenigde Naties gevestigd in Genève met als doel wereldwijde aspecten van de gezondheidszorg in kaart te brengen, activiteiten op het gebied van de gezondheidszorg te coördineren en de gezondheid van de wereldbevolking te bevorderen” (Wikipedia) - maar vanaf nu weet ik in elk geval wel dat ik deze organisatie totaal niet meer serieus hoef te nemen.
Bijzonder knap hoor, hoe je jezelf als organisatie met één simpele en bespottelijke actie kunt diskwalificeren. Positief bekeken heb ik weer wat geleerd, namelijk dat je de WHO dus kunt vergelijken met een corrupte maffiaclub als de FIFA.
 

Hoogstpersoonlijk een heel land naar de kloten helpen

Voor de (hopelijk) enkele lezer die niet begrijpt wat er zo belachelijk is aan deze hele affaire: Adolf Hitler-fan Robert Mugabe (kijk naar zijn charmante Hitler-snor) is het schoolvoorbeeld van hoe één walgelijke dictator hoogstpersoonlijk een heel land economisch naar de kloten kan helpen.
Om maar in de Tweede Wereldoorlog-sfeer te blijven: de benoeming van Mugabe als ambassadeur van de wereldgezondheidsorganisatie  kun je vergelijken met het in 1940 uitreiken van de Nobelprijs voor de Vrede aan Adolf Hitler.
Zoveel als Hitler heeft betekend voor de wereldvrede heeft Mugabe bijgedragen aan de wereldgezondheid, met om te beginnen aan de gezondheid van zijn eigen Zimbabwaanse burgers. Niet voor niets weet de 93-jarige Mugabe bij zijn eigen gezondheidsproblemen niet hoe snel hij naar het buitenland moet vluchten voor goede medische voorzieningen. Collega-dictator Desi Bouterse van Suriname kan erover meepraten. Te walgelijk voor woorden...

Van harte gefeliciteerd WHO met de niet geringe prestatie om in de spannende strijd om de prijs voor domste actie van de maand de Deutsche Bahn voor te blijven!
De prijs zal binnenkort tegelijk worden uitgereikt met de prijs voor meest milieu- en klimaatbewuste persoon van het afgelopen jaar. De winnaar hiervan mag voor de WHO geen verrassing zijn: Donald Trump!
 








Tonko

Wil je reageren op deze column? Ik hoor graag jouw mening!
Klik onderaan dit blog op "(Geen) opmerkingen" en plaats je reactie.